I GZ 491/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia E. [...] Sp. z o.o. w O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lipca 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 3077/24 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E. [...] Sp. z o.o. w O. na decyzję Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 16 sierpnia 2024 r., nr 11/2024/DEL w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych zaliczek na poczet rekompensaty dla sprzedawców energii elektrycznej postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 9 lipca 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 3077/24 odmówił E. [...] Sp. z o.o. w O. wstrzymania wykonania decyzji Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 16 sierpnia 2024 r. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych zaliczek na poczet rekompensaty dla sprzedawców energii elektrycznej. Sąd pierwszej instancji wskazał, że spółka nie wykazała spełnienia przesłanek uzasadniających udzielenie ochrony tymczasowej, akcentując że z rachunku zysków i strat wynika, że spółka obraca znacznymi środkami. Spółka wniosła zażalenie, zaskarżając postanowienie w całości oraz zarzucając naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy: 1) art. 61 § 3 w związku z art. 163 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – zwanej dalej "p.p.s.a." poprzez błędną wykładnię, a w rezultacie niewłaściwe zastosowanie polegające na wadliwym przyjęciu, że w sprawie nie zaistniały przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji podczas gdy spółka wykazała przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji, 2) art. 141 § 4 p.p.s.a. albowiem uzasadnienie zaskarżonego postanowienia WSA nie zawiera wszystkich elementów, o jakich mowa w tym przepisie i nie odnosi się do wszystkich argumentów zawartych we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji; 3) art. 61 § 3 p.p.s.a poprzez brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji pomimo wykazania ustawowych przesłanek jej wstrzymania oraz konkretnych przyczyn uzasadniających uwzględnienie wniosku oraz wadliwe przyjęcie, że spółka nie wykazała spełnienia przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej; 4) brak wezwania skarżącego przez WSA w Warszawie do przedłożenia dokumentacji finansowej; 5) wadliwą ocenę dowodów przedłożonych wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w postaci rachunku zysków i strat. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, względnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na zażalenie organ wniósł o jego oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z tego przepisu wynikają dwa rodzaje obowiązków. Z jednej strony wskazany przepis obciąża wnioskodawcę ciężarem uprawdopodobnienia przesłanek w nim określonych. Z drugiej zaś nakłada na Sąd obowiązek dokonania wszechstronnej i rzetelnej oceny wskazanych we wniosku okoliczności z uwzględnieniem zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego, dostępnej wiedzy oraz innych elementów, które pozwalają domniemywać, że wskazane okoliczności mieszczą się w hipotezie art. 61 § 3 p.p.s.a. (zob. postanowienia NSA z dnia 15 grudnia 2005 r. sygn. akt I FZ 633/05, z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt I FZ 433/10, z dnia 23 września 2014 r. sygn. akt II GZ 518/14). Rozpoznając tego rodzaju wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, że wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania danego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania decyzji, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, że o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z akt sprawy wynika, że spółka w złożonej skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji dołączając rachunek zysków i strat za okres od stycznia do lipca 2024 r. oraz w uzasadnieniu wniosku wskazał na trudną sytuację finansową. Spółka wskazała na fakt, iż dalsze potrącanie kwoty z wypłacanych spółce zaliczek z wniosków złożonych na dalsze okresy wpływa na sytuacje finansową spółki. Ponadto wskazała na możliwość wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że dokonując zestawienia sytuacji finansowej spółki oraz wysokości kwoty wymaganej do zwrotu należy wskazać, że kwota do zwrotu jest kwotą o znacznej wysokości. Mając na uwadze załączony do złożonego wniosku rachunek zysków i strat i oceniając go pod kątem wystąpienia przesłanek do udzielenia ochrony tymczasowej należy stwierdzić, że co prawda jak to słusznie zauważa Sąd pierwszej instancji, przychody netto ze sprzedaży wynoszą 5 253 304, 68 złotych. Jednak oceniając rachunek zysków i strat nie można tracić z pola widzenia kosztów sprzedanych produktów towarów i materiałów, które w tym przypadku wynoszą 4 466 137, 81, a końcowo wskazuje się na zysk w kwocie 31 120, 34 złotych. Pomimo nieco niepełnej oceny złożonego dokumentu, nie sposób uznać rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji za błędne. Spółka nie wykazała bowiem, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje szkodę bądź też trudne do odwrócenia skutki. Sama możliwość wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie powoduje, że mamy do czynienia z wystąpieniem tych przesłanek. W związku z tym za niezasadny należało uznać zarzut błędnej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a., jak też wadliwej oceny przedłożonych dowodów, czy też wadliwego przyjęcia, że spółka nie wykazała przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 141 § 1 p.p.s.a., dlatego że zaprezentowana w uzasadnieniu postanowienia błędna ocena złożonych przez spółkę dokumentów nie miała żadnego wpływu na trafność zaskarżonego postanowienia. W przypadku, gdy strona we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie wskaże okoliczności uzasadniających twierdzenie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to nie można tego uznać za brak formalny wniosku (art. 49 § 1 p.p.s.a.), lecz za brak przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez sąd, skutkujący oddaleniem wniosku. Do złożonego zażalenia nie załączono innych dowodów, które mogłyby wykazać, że przesłanki do udzielenia ochrony tymczasowej zostały przez spółkę spełnione. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.