I SA/Łd 301/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawy ze skargi B. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 6 marca 2025 r. nr KO.400.124.2025 w przedmiocie odmowy wyłączenia określonych członków SKO od udziału w postępowaniu postanawia: odrzucić skargę.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim postanowieniem z 6 marca 2025 r. odmówiło S. N. wyłączenia określonych szczegółowo członków Kolegium od udziału w postępowaniu z zażalenia S. N. na postanowienie tego Kolegium z 10 stycznia 2025 r. nr KO.400.564.2024. Na powyższe postanowienie z 6 marca 2025 r. wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, która została sporządzona i podpisana przez B. N.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Przede wszystkim zauważyć należy, że zaskarżone postanowienie nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W przypadku wyłączenia pracownika (organu) zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek lub z urzędu, na wydane w tym przedmiocie postanowienia nie przysługuje zażalenie. W toku postępowania podatkowego zażalenie służy bowiem wyłącznie, gdy Ordynacja podatkowa tak stanowi (art. 236 § 1 o.p.). Żaden zaś z przepisów Ordynacji podatkowej nie przewiduje zaskarżenia zażaleniem postanowienia organu podatkowego w przedmiocie odmowy wyłączenia organu bądź pracownika. Wniosek ten wypływa w szczególności z treści przepisów art. 130 i nast. o.p., regulujących wyłączenie pracownika organu podatkowego oraz organu podatkowego. Postanowienie w przedmiocie odmowy wyłączenia organu (w tym członka organu kolegialnego), nie jest zaskarżalne zażaleniem, nie jest również postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie lub rozstrzygającym sprawę co do istoty, gdyż dotyczy wyłącznie kwestii mającej charakter proceduralny. Postanowienie takie nie należy zatem do żadnego z aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Kwestia braku możliwości zaskarżania do sądu postanowień wydawanych w toku postępowania administracyjnego, które są wydawane jako postanowienia wpadkowe, była rozpatrywana przez Trybunał Konstytucyjny (wyrok z 7 marca 2005 r., P 8/03). W powołanym orzeczeniu Trybunał stwierdził, że stronom postępowania nie przysługuje wprawdzie środek odwoławczy od postanowienia o odmowie wyłączenia pracownika (organu), jednak strony mogą takie postanowienie kwestionować w postępowaniu odwoławczym, a więc tym bardziej sądowoadministracyjnym związanym z ewentualnym wniesieniem skargi do sądu na orzeczenie merytoryczne poprzedzone postępowaniem, w którym brał udział pracownik (organ) podlegający wyłączeniu. Sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada dopuszczalność wniesionej skargi, ustalając m.in. czy mieści się ona w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego (art. 3–4 p.p.s.a.). W przypadku stwierdzenia, że sprawa nie nadaje się do rozpoznania (tj. nie mieści się w ww. katalogu), skarga podlega odrzuceniu, stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Ponadto, zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Skarga wnoszona na rozstrzygnięcie organu administracji, która ma zostać poddana kontroli przez sąd administracyjny, musi dotyczyć "własnej sprawy administracyjnej", rozumianej jako przewidziana w przepisach prawa administracyjnego możliwość konkretyzacji uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnoprawnego, którymi są organ administracji publicznej i indywidualny podmiot. W tej płaszczyźnie więc interes prawny, o którym mowa w art. 50 § 1 p.p.s.a. ma charakter materialnoprawny. Jest oparty na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawna przewidująca, w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do określonego podmiotu, możliwość wydania określonego aktu lub też podjęcia określonej czynności (por. Tadeusz Woś, Hanna Knysiak-Molczyk, Marta Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 213-214, teza 7). W rozpatrywanej sprawie B. N. nie ma interesu prawnego do wniesienia skargi, ponieważ kwestionowane przez nią postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 6 marca 2025 r., którego przedmiotem był wniosek S. N. o wyłączenie wskazanych przez niego członków Kolegium od rozpoznania sprawy jego zażalenia, zostało wydane wyłącznie wobec S. N.. Zaskarżone postanowienie nie oddziałuje zatem w żaden sposób na sferę uprawnień czy obowiązków B. N.. Brak interesu prawnego do wniesienia skargi sprawia, ze skarga taka jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W konsekwencji Sąd, uznając że wniesiona przez B. E. N. skarga jest niedopuszczalna, orzekł o jej odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.p.s.a. mko