II GSK 1047/26

Dnia 6 maja 2026. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku E. M. o wstrzymanie wykonania postanowienia w sprawie ze skargi kasacyjnej E. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 2220/24 w sprawie ze skargi E. M. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 kwietnia 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 2220/24 oddalił skargę E. M. (dalej: "skarżąca"), na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] czerwca 2024 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych. Skarżąca, działająca przez pełnomocnika z urzędu, nie zgadzając się z powyższym wyrokiem wywiodła skargę kasacyjną, w której na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") w zw. z art. 193 p.p.s.a., wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonych postanowień organu I oraz II instancji. Wniosek nie zawierał uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ma na celu ochronę strony przed negatywnymi skutkami, które może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności. Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w tym w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, stanowi odstępstwo od reguły wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), zgodnie, z którą wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że ustawa w sposób wyczerpujący wskazuje przesłanki wstrzymania wykonania orzeczenia, uzależniając tę możliwość wyłącznie od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie ze ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek uzasadniających przyznanie omawianej ochrony tymczasowej spoczywa na wnioskodawcy, wobec czego powinien on wskazać konkretne okoliczności świadczące o zasadności wstrzymania, poparte faktami oraz stosownymi dowodami. To wnioskodawca, domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak przy tym podstaw, aby żądać od sądu poszukiwania argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu za samą stronę (por. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 1236/14, CBOSA). Dokonując oceny wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, Sąd musi oprzeć się na materiale dowodowym, pozwalającym zająć stanowisko. W konsekwencji to strona składająca wniosek – w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. – jest zobowiązana nie tylko do wskazania przedmiotowych przesłanek, ale i do wykazania, że warunki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w rzeczywistości zachodzą (por. postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 464/14, CBOSA). W rozpoznawanej sprawie zawarty w skardze kasacyjnej wniosek strony skarżącej o zastosowanie w stosunku do niej instytucji ochrony tymczasowej, jest pozbawiony jakiejkolwiek argumentacji i uzasadnienia. Taki stan rzeczy powoduje niemożność rozpoznania merytorycznego przedmiotowego wniosku, ponieważ wskazane wady żądania nie pozwalają na ocenę możliwości wystąpienia przesłanek warunkujących zastosowanie instytucji ujętej w art. 61 § 3 p.p.s.a. Obowiązkiem pełnomocnika skarżącej było uprawdopodobnienie, że wykonanie zaskarżonego postanowienia spowoduje niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia skutków. Na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności (art. 61 § 4 p.p.s.a.). Gdyby zatem taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie, strona może przedstawić stosowną dokumentację wraz z nowym wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji. Należy przy tym wskazać, że braki wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie mogą być uzupełnione w zażaleniu, natomiast – jak wskazano powyżej – na każdym etapie postępowania może zostać złożony nowy wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej wraz z dokumentami uzasadniającymi rzeczywiste możliwości finansowe strony. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami źródłowymi. Mając powyższe na uwadze oraz działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Admiracyjny postanowił jak w sentencji.