II GZ 170/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Maciejko (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 3 listopada 2025 r., sygn. akt II SA/Bd 688/25 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. D. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy z dnia 27 czerwca 2025 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z 3 listopada 2025 r., sygn. akt II SA/Bd 688/25, odrzucił skargę A. D. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy z 27 czerwca 2025 r., w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie w sprawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyjaśnił, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 12 lipca 2025 r. Trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi upływał zatem 11 sierpnia 2025 r. Tymczasem, jak wynika z akt sprawy, skarga została wniesiona do Sądu (nadana w urzędzie pocztowym) 13 sierpnia 2025 r., a zatem z uchybieniem terminu, co obligowało do jej odrzucenia. Zażalenie na to postanowienie wniosła skarżąca reprezentowana przez swojego pełnomocnika, który zarzucając naruszenie art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 53 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że skarga została wniesiona z przekroczeniem terminu, podniósł, że postanowienie organu zostało wysłane na prywatny adres doręczeń pełnomocnika, a nie adres kancelaryjny. Tym samym nie doszło do skutecznego doręczenia postanowienia. Zdaniem autora zażalenia powoduje to, że skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na zażalenie organ wniósł o oddalenie zażalenia i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Przepis art. 53 § 1 p.p.s.a. stanowi zaś, że skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Z treści art. 32 k.p.a. wynika, że strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. W sytuacji ustanowienia pełnomocnika norma art. 40 § 2 k.p.a. nakazuje organowi doręczać pisma pełnomocnikowi. Dalej, zgodnie z treścią art. 39 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej doręcza pisma na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, zwany dalej "adresem do doręczeń elektronicznych", chyba że doręczenie następuje na konto w systemie teleinformatycznym organu albo w siedzibie organu. Art. 391 pkt 1 k.p.a. stanowi zaś, że w przypadku doręczenia w sposób, o którym mowa w art. 39 § 1, pisma doręcza się stronie lub innemu uczestnikowi postępowania na adres do doręczeń elektronicznych wpisany do bazy adresów elektronicznych, o której mowa w art. 25 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, zwanej dalej "bazą adresów elektronicznych", a w przypadku pełnomocnika - na adres do doręczeń elektronicznych wskazany w podaniu. Z akt sprawy wynika, że, po pierwsze, pełnomocnik A. D., adw. A. T. był umocowany do podejmowania działań w imieniu swojej mandantki w postępowaniu zarówno administracyjnym jak i egzekucyjnym i sądowym dotyczącym obowiązku szczepienia dziecka (odpis pełnomocnictwa został złożony do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. przy piśmie przewodnim z 18 marca 2024 r.). Kolejną okolicznością niebudzącą wątpliwości Sądu kasacyjnego jest to, że pełnomocnik skarżącej w nagłówku zażalenia na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. z 6 maja 2025 r. podał jako adres do e-doręczeń: [...]. W tej sytuacji i wobec wyżej cytowanych przepisów, prawidłowo Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Bydgoszczy doręczył wydane w wyniku rozpatrzenia powyższego odwołania postanowienie ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi A. D. adwokatowi A. T. na wskazany przez niego w zażaleniu adres do doręczeń elektronicznych (stosownie do treści art. 391 pkt 1 k.p.a.). Z potwierdzenia otrzymania korespondencji wynika, że do doręczenia postanowienia z 27 czerwca 2025 r. doszło 12 lipca 2025 r. Jak prawidłowo ustalił Sąd pierwszej instancji termin do złożenia skargi w sprawie upływał 11 sierpnia 2025 r., a skarga została złożona 13 sierpnia 2025 r. (k. 10 akt WSA), a zatem po terminie, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. W konsekwencji trafnie Sąd pierwszej instancji skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Dlatego, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Odnośnie do wniosku organu o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego od wnoszącej zażalenie, należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a., do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, tj. przepisy Rozdziału 1. Działu IV. Brak jest natomiast odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami (Dział V, Rozdział 1), które dawałoby podstawę do ich odpowiedniego stosowania w postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia. Skoro więc przepis art. 197 § 2 p.p.s.a. nie zawiera odesłania do przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w postępowaniu zażaleniowym, to nie ma podstaw do odpowiedniego stosowania (w przypadku oddalenia zażalenia) art. 204 pkt 1 p.p.s.a.