II GZ 486/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia L. sp. z o.o. sp.k. w J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 stycznia 2025 r., sygn. akt II SA/Sz 945/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi L. sp. z o.o. sp.k. w J. na postanowienie Zachodniopomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Szczecinie z dnia 20 września 2024 r., nr: NHP.906.2.7.2024 w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym nakazu uzupełnienia dokumentacji oceny ryzyka zawodowego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z 21 stycznia 2025 r., sygn. akt II SA/Sz 945/24 odrzucił skargę L. sp. z o.o. sp.k. w J. (dalej: spółka, skarżąca), na postanowienie Zachodniopomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Szczecinie (dalej: ZPWIS) z 20 września 2024 r. w przedmiocie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że pismem z 24 października 2024 r. spółka, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do tego Sądu na postanowienie ZPWIS z 20 września 2024 r. Pismami z 9 grudnia 2024r., wykonującymi zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 2 grudnia 2024 r., wezwano spółkę do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez: nadesłanie oryginału pełnomocnictwa z podpisem mocodawcy lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu skarżącej przed sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi, aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego spółki oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania te zostały doręczone pełnomocnikowi spółki 16 grudnia 2024 r. (zpo, k.16 akt sądowych). Wraz z pismem z 20 grudnia 2024 r. pełnomocnik spółki nadesłał uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa procesowego z 7 maja 2024 r. wraz z potwierdzeniem uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, aktualny odpis z KRS spółki. Z treści notatki urzędowej z 9 stycznia 2025 r. (k.52) wynikało, że skarżąca nie uiściła wpisu w kwocie 100 zł. Z potwierdzenia wykonania przelewu (k. 20) załączonego do pisma procesowego pełnomocnika skarżącej z 20 grudnia 2024 r. wynika z kolei, że przelew kwoty 100 zł odpowiadającej wysokości wpisu od skargi w rozpatrywanej sprawie, mimo wskazania przez skarżącą jako odbiorcy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie został zrealizowany na rachunek bankowy nie będący rachunkiem prowadzonym dla tego Sądu. Numer rachunku, na który spółka wpłaciła kwotę 100 zł odpowiada numerowi rachunku Sądu Rejonowego w Szczecinie. Wobec powyższych ustaleń, Sąd, powołując się na ugruntowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że uchybienie obowiązkowi należytego opłacenia pisma może polegać nie tylko na uiszczeniu opłaty sądowej w niewłaściwej wysokości czy też po upływie przewidzianego w ustawie terminu, lecz również na uiszczeniu opłaty na niewłaściwy rachunek bankowy, tj. inny rachunek, niż rachunek wojewódzkiego sądu administracyjnego, który jest właściwy do rozpoznania sprawy, na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę. Zażalenie na powyższe postanowienie w imieniu spółki wniósł pełnomocnik. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił: naruszenie art. 219 § 2 p.p.s.a. przez jego błędną wykładnię i uznanie, że uiszczenie wpisu sądowego na rachunek bankowy innego sądu, niż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, lecz stanowiący również dochód budżetowy Skarbu Państwa nie stanowi prawidłowego uiszczenia wpisu, co doprowadziło do bezzasadnego odrzucenia skargi. W związku z powyższym zarzutem, na podstawie art. 194 § 3 p.p.s.a. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że wykładnia art. 219 § 1 p.p.s.a. przyjęta w zaskarżonym postanowieniu jest nadmiernie formalistyczna i prowadzi do ograniczenia sądowej kontroli działalności administracji publicznej. Zdaniem spółki, tak rygorystyczne stanowisko jest niezasadne, w szczególności biorąc pod uwagę jednolitą tożsamość Skarbu Państwa i budżetu: państwa. Zgodnie z art. 212 § 2 p.p.s.a. opłaty sądowe są dochodami budżetu państwa. W ocenie skarżącej przesłanką, która musi zostać spełniona przy zapłacie wpisu sądowego, jest uiszczenie go na rachunek dochodów budżetowych. Skarżąca stwierdziła, że regulacja zawarta w art. 219 § 1 p.p.s.a. ma charakter porządkujący i pomocniczy, a nie nadrzędny względem art. 212 § 2 p.p.s.a. oraz wyrażonej w art. 184 Konstytucji zasadzie sądowej kontroli administracji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu. Stosowanie do treści art. 219 § 1 p.p.s.a., opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Przy czym opłatę tę uiszcza się gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu, w myśl § 2 tego artykułu. Zgodnie bowiem z art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (§ 3). Skutkiem braku wykonania zarządzenia o wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych, jak również braków fiskalnych skargi, jest jej odrzucenie. W świetle powołanych uregulowań za prawidłowe należy uznać stanowisko Sądu I instancji odrzucające skargę z powodu braku uiszczenia wpisu sądowego. Wpis ten nie został bowiem uiszczony w sposób wskazany w art. 219 § 2 p.p.s.a. W niniejszej sprawie wezwanie do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi skarżącej 16 grudnia 2024 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 16 akt sądowych). Wobec tego, siedmiodniowy termin do wykonania zarządzenia upływał z dniem 23 grudnia 2024 r. Należy w tym miejscu zauważyć, że w wezwaniu Sąd poinformował o sposobie uiszczenia wpisu oraz podał, na jaki numer rachunku należy uiścić wymagany wpis, jednocześnie pouczając, że nieuiszczenie wpisu sądowego we wskazanym terminie spowoduje odrzucenie skargi. Tymczasem pełnomocnik skarżącej zamiast uiścić wymagany wpis sądowy od skargi na numer rachunku bankowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wskazany w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału II z 2 grudnia 2024 r., dokonał w dniu 20 grudnia 2024 r. przelewu kwoty 100 zł jak wpisu na niewłaściwy rachunek bankowy, należący do Sądu Rejonowego w Szczecinie, który bez wątpienia nie był sądem właściwym w rozumieniu art. 219 § 2 p.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, mając na uwadze powyższe okoliczności, nie można uznać dokonania wpłaty wpisu sądowego od skargi omyłkowo na rachunek Sądu Rejonowego w Szczecinie, a nie na rachunek Sądu administracyjnego I instancji, za prawidłowe i skuteczne. Wprawdzie skarżąca prawidłowo oznaczyła nazwę sądu, wysokość wpisu i sygnaturę akt sprawy, jednak wpłata została dokonana na rachunek sądu powszechnego, który nie był sądem właściwym. Nastąpiło zatem nieprawidłowe wykonanie wezwania Sądu, w wyniku czego skarżąca nie uiściła stosownej opłaty w sposób wymagany przepisami. W sprawie opłata została wniesiona do zupełnie innego sądu, który nie był właściwy do rozpoznania niniejszej sprawy i nie miał jej rozpoznawać (zob. postanowienie NSA z dnia 21 lipca 2014 r. sygn. akt I FSK 1050/14). Gdyby uznać za zasadną argumentację rozpoznawanego zażalenia, odnoszącą się do opłat sądowych jako dochodów budżetu państwa, oznaczałoby to, iż dopuszczalne jest uiszczenie opłaty sądowej na rachunek dowolnej jednostki budżetowej, co w świetle brzmienia art. 219 § 2 p.p.s.a., jest poglądem nie do zaakceptowania. Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie w pełni podziela ugruntowany orzecznictwie tego Sądu pogląd, wyrażony również przez Sąd I instancji, iż uchybienie obowiązkowi należytego opłacenia pisma może polegać nie tylko na uiszczeniu opłaty sądowej w niewłaściwej wysokości, czy też po upływie przewidzianego w ustawie terminu, lecz również na uiszczeniu opłaty na niewłaściwy rachunek bankowy, tj. inny rachunek niż rachunek wojewódzkiego sądu administracyjnego, który jest właściwy do rozpoznania sprawy, np. na rachunek innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, sądu powszechnego, czy też organu administracyjnego (por. postanowienia NSA z: 29 lipca 2014 r., sygn. akt II FSK 1360/14 , 19 czerwca 2008 r. sygn. akt II OSK 825/08; 28 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 767/10; 8 lipca 2011 r. sygn. akt II FZ 328/11; 22 czerwca 2012 r. sygn. akt II GSK 968/12; 16 marca 2011 r. sygn. akt I GSK 311/11; 18 grudnia 2008 r. sygn. akt I OSK 1451/08; 11 października 2017 r., sygn. akt II OZ 1055/17; 5 lipca 2023 r., sygn. akt I GZ 173/23; 16 stycznia 2025 r., sygn. akt II GZ 597/24). Oznacza to, że orzecznictwo sądowe w tej kwestii jest ugruntowane. Naczelny Sąd Administracyjny, w tym postępowaniu wpadkowym, mającym na celu zbadanie prawidłowości wydanego postanowienia w zakresie odrzucenia skargi, ocenia, czy istniały podstawy do wydania postanowienia na określonym etapie postępowania i czy zostało ono wydane zgodnie z przepisami prawa. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że nieuiszczenie w terminie należnego wpisu od skargi obligowało Sąd I instancji do jej odrzucenia na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.