II GZ 608/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia E. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 maja 2025 r., sygn. akt III SA/Łd 632/24 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi E. M. na postanowienie Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia [...] czerwca 2024 r., Nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 16 maja 2025 r., sygn. akt III SA/Łd 632/24, odrzucił skargę kasacyjną E. M. do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 listopada 2024 r., oddalającego skargę E. M. na postanowienie Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2024 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcie Sąd I instancji wyjaśnił, że zgodnie z zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 14 lutego 2025 r., pełnomocnik skarżącej został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez nadesłanie oryginału pełnomocnictwa lub odpisu pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, poświadczonego za zgodność z oryginałem w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi 7 marca 2025 r. Pismem z dnia 29 kwietnia (nadanym pismem poleconym 30 kwietnia 2025 r.) skarżąca złożyła wymagane pełnomocnictwo. Wobec powyższego WSA odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) wskazując, że termin do uzupełnienie braku formalnego skargi kasacyjnej upływał w dniu 14 marca 2025 r. Złożenie pełnomocnictwa przez skarżącą w dniu 30 kwietnia 2025 r. należało uznać za spóźnione. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł pełnomocnik skarżącej, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 178, art. 46 § 3 i art. 49 § 1 p.p.s.a., i wskazując, że braki formalne został uzupełnione w terminie. Wyjaśnił, że wezwaniem z dnia 18 lutego 2025 r. został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, natomiast wezwaniem z dnia 1 kwietnia 2025 r., doręczonym w dniu 24 kwietnia 2025 r. pełnomocnik został wezwany do złożenia stosownego pełnomocnictwa. W wykonaniu tego zarządzenia skarżąca złożyła pełnomocnictwo w dniu 30 kwietnia 2025 r., zatem braki formalne skargi kasacyjnej zostały uzupełnione w terminie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przypomnienia wymaga, że skarga kasacyjna jako sformalizowany środek odwoławczy powinna spełniać określone kryteria przewidziane w art. 174 - 176 p.p.s.a. W razie zaś stwierdzenia w tym zakresie uchybień Sąd zobowiązany jest wezwać do ich usunięcia. Nieuzupełnienie dostrzeżonych braków formalnych w wyznaczonym terminie powoduje odrzucenie skargi kasacyjnej (art. 178 p.p.s.a.). Pomimo doręczonego wezwania do usunięcia braku formalnego tj. nadesłania pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania skarżącej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, brak ten nie został w zakreślonym terminie uzupełniony. W myśl art. 37 § 1 p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Ponadto, jeżeli wnoszącym skargę kasacyjną jest pełnomocnik, który nie przedłożył pełnomocnictwa - wezwanie do uzupełnienia braku formalnego, czyli złożenia pełnomocnictwa, należy kierować do wnoszącego pismo pełnomocnika z uwagi na treść art. 49 § 1 i art. 46 § 3 w zw. z 176 § 2 p.p.s.a. zw. z 177a p.p.s.a. Rozpoznawana sprawa dotyczy pierwszego pisma skarżącej, wszczynającego postępowanie odwoławcze. Wobec tego, skoro zostało ono podpisane przez radcę prawnego A. M., która nie dołączyła żadnego pełnomocnictwa, to zasadne było wezwanie tego pełnomocnika, który sporządził i podpisał skargę kasacyjną do wykazania prawidłowego umocowania do reprezentowania skarżącej kasacyjnie (por. postanowienie NSA z 24 maja 2018 r. sygn. akt II OSK 1635/16). W związku z powyższym, skoro wniesiona i podpisana przez radcę prawnego skarga kasacyjna z 4 lutego 2025 r. była jej pierwszą czynnością procesową w postępowaniu odwoławczym, to winna była przedstawić również stosowne pełnomocnictwo, które do podjęcia tej czynności ją umocowywało. Dlatego WSA, w świetle ww. przepisów p.p.s.a. prawidłowo wezwał tego pełnomocnika do przedłożenia stosownego pełnomocnictwa. W wezwaniu Sądu z 18 lutego 2025 r. zostało określone, jakie braki formalne skargi kasacyjnej zostały stwierdzone i w jakim trybie i pod jakim rygorem powinny zostać uzupełnione. Wezwanie to zostało nadane w jednej przesyłce sądowej wraz z zarządzeniem z dnia 14 lutego 2025 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej (co wynika z informacji zawartej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Powyższe pisma zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 7 marca 2025 r., zatem ostatnim dniem terminu do wykonania zarządzeń był 14 marca 2025 r. W zakreślonym terminie pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej, natomiast skarżąca dopiero pismem nadanym 30 kwietnia 2025 r. przesłała stosowne pełnomocnictwo. Zasadnie więc WSA uznał, że nadesłanie stosownego pełnomocnictwa było spóźnione. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przy ocenie treści wezwania, która nie budzi wątpliwości, należy pamiętać, że zostało skierowane do zawodowego pełnomocnika, który podlega większym wymaganiom w związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa i znajomością procedury sądowej, toteż w stosunku do tych podmiotów podwyższone zostają standardy rzetelności. Z tego względu pełnomocnicy, zarówno działając samodzielnie, jak również posługując się osobami trzecimi, powinni dołożyć należytej staranności przy podejmowaniu wszelkich działań na rzecz mocodawcy. Wiąże się to z odpowiedzialnością za prowadzenie sprawy strony oraz odpowiedzialnością za prawidłowy przebieg całego postępowania sądowego (por. postanowienie NSA z 26 sierpnia 2009 r., sygn. akt II GZ 184/09). Na marginesie należy wskazać, że pełnomocnik skarżącej kasacyjne – w związku ze złożonym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy - został również wezwany zarządzeniem z dnia 1 kwietnia 2025 r. do wypełnianie stosownego formularza "PPF", a także do złożenia pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Stosowny formularz nie został wypełniony, a nadesłane pismem z dnia 30 kwietnia 2025 r. pełnomocnictwo nie może być uznane za złożone w terminie wyznaczonym zarządzeniem z dnia 18 lutego 2025 r. W związku z powyższym, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia