II OZ 495/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K. P. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 306/24 o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 września 2024 r. w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 stycznia 2024 r., nr 156/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: odrzucić zażalenia.

K. P. i D. K. (dalej: "skarżące") wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 8 stycznia 2024 r. nr 156/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. D. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy postanowieniem z 11 września 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 306/24 odmówił D. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprzeciwu od tego postanowienia, postanowieniem z 18 grudnia 2024 r. sygn. akt VII SPP/Wa 306/24 utrzymał w mocy przywołane orzeczenie referendarza sądowego. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżące powołały się na trudną sytuację finansową oraz zakwestionowały stanowisko WSA w Warszawie w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy D. K. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. W świetle art. 260 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie zaś z § 2 tego przepisu sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że ani w art. 194 § 1 P.p.s.a., ani w żadnym innym przepisie tej ustawy, nie przewidziano możliwości wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. Należy także wskazać, że D. K. wraz z doręczeniem odpisu orzeczenia, została pouczona, że od ww. postanowienia nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. W związku z powyższym zażalenie wniesione przez D. K. należało odrzucić jako niedopuszczalne. Także zażalenie wniesione przez K. P. podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne lecz z innego powodu. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 P.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez K. P. na postanowienie WSA w Warszawie jest niedopuszczalne, ponieważ nie była ona adresatką tego postanowienia. Była nią wyłącznie D. K. Z przedstawionych względów orzeczono w oparciu o art. 197 § 2 w zw. z art. 178 P.p.s.a.