II SAB/Wr 1339/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 5 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. C. na bezczynność Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Wołowie w przedmiocie sprostowania danych osobowych w rejestrze PESEL postanawia: odrzucić skargę.

Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; zwana dalej "P.p.s.a."), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2 art. 52 P.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691 ze zm.; zwana dalej "K.p.a."), stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność; pkt 1); postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość; pkt 2). Ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (art. 37 § 2 K.p.a.). Z powyższych przepisów wynika zatem, że warunkiem skutecznego wniesienia do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie, jest wyczerpanie środków zaskarżenia poprzez złożenie uprzednio przez stronę skarżącą ponaglenia do organu wyższego stopnia. Stąd też zarządzeniem z dnia 29 października 2025 r. wezwano stronę skarżącą do nadesłania – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.) – kopii ponaglenia wniesionego w trybie art. 37 K.p.a. oraz dowodu potwierdzającego fakt jego złożenia. Pismem z dnia 8 grudnia 2025 r. skarżąca oświadczyła w odpowiedzi na powyższe wezwanie, że kierowała pisma do organu, ale nie miała świadomości, iż przepisy K.p.a. wymagają oznaczenia tych pism jako ponaglenie. Stąd też wniosła o potraktowanie przez sąd jej pism jako ponaglenia w rozumieniu art. 37 K.p.a., ponieważ ich treść odpowiada ustawowym przesłankom (bezczynności). Uwzględniając powyższe twierdzenia skarżącej zawarte w piśmie z dnia 8 grudnia 2025 r., należało stwierdzić, że w niniejszej sprawie strona skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, jakie przewiduje przepis art. 52 P.p.s.a. w związku z art. 37 § 1 K.p.a. Wynika to zarówno z treści oświadczenia zawartego w ww. piśmie, jak i analizy dołączonych do skargi pism, z których żadnego z nich – zdaniem Sądu – czyniąc zadość żądaniu skarżącej, nie można potargować jako ponaglenie, bowiem żadne z nich nie zostało skierowane do organu wyższego stopnia, jak tego wymagają przepisy art. 37 § 1 K.p.a. Mając powyższe na uwadze oraz treść art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a. skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną. Przy czym zauważyć należy, że skierowanie ponaglenia do organu wyższego stopnia otwiera skarżącej drogę do ponownego wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu. Stąd orzeczono jak w sentencji.