III FZ 353/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik, po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2023 r. sygn. akt III SA/Wa 659/23 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 29 grudnia 2022 r. Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. postanawia: oddalić zażalenie.

1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 29 grudnia 2022 r. w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co stanowi przesłankę zastosowania ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "P.p.s.a."). W szczególności skarżący nie uprawdopodobnił twierdzenia, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego w następstwie wydania decyzji zaskarżonej do sądu administracyjnego i zajęcie środków pieniężnych pozbawi go środków do życia. 2. W zażaleniu na to postanowienie skarżący zarzucił naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonania decyzji oraz art. 49 § 1 P.p.s.a. poprzez brak wezwania skarżącego do złożenia wymaganych przez sąd dokumentów. Wobec tego wniósł o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. 3. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd administracyjny, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania sądowoadministracyjnego, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odpowiada prawu, bowiem skarżący, wbrew dyspozycji wyrażonej w art. 61 § 3 P.p.s.a, nie uprawdopodobnił okoliczności mogących przemawiać za słusznością złożonego wniosku. Podstawą badania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek, z wyczerpująco opisanymi przesłankami oraz dowodami pozwalającymi na ich uprawdopodobnienie. Obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, która winna przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie jest przy tym wystarczające złożenie samego wniosku, nawet z przytoczeniem w jego uzasadnieniu okoliczności, które mogą pojawić się na etapie wykonywania zaskarżonego aktu, czy sparafrazowanie treści art. 61 § 3 P.p.s.a., bez odniesienia się do okoliczności konkretnej sprawy. Sąd musi bowiem dysponować wyczerpująco wykazanymi, wiarygodnymi informacjami, pozwalającymi na zastosowanie omawianej instytucji prawnej, która co należy podkreślić, stanowi wyjątek od zasady wykonalności ostatecznych decyzji, mimo zaskarżenia ich do sądu administracyjnego. Samo powołanie określonych twierdzeń na okoliczności związane z sytuacją materialną czy majątkową skarżącego nie jest wystarczające do uznania, że wniosek spełnia przesłanki zawarte w hipotezie art. 61 § 3 P.p.s.a. (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 3.07.2014 r., II OZ 661/14, z 6.02.2009 r., II FZ 39/09, z 18.03.2010 r., II FSK 502/09). Słusznie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarżący nie wykazał, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje realne niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, nie przedstawił bowiem żadnej konkretnej argumentacji oraz dowodów uprawdopodobniających te okoliczności. Naczelny Sąd Administracyjny nie kwestionuje przy tym, że wykonanie zaskarżonej decyzji może mieć wpływ na finanse skarżącego i jego byt, jednakże bez wskazania, jaka jest rzeczywista sytuacja majątkowa skarżącego, nie można dokonać pełnej oceny, czy w sprawie zaistnieje niebezpieczeństwo, o jakim mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Należy zauważyć, że argumentacja skarżącego mająca wspierać wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej jest nie tylko enigmatyczna, ale także oparta na hipotezach i przewidywaniach, bez odniesienia się do rzeczywiście zaistniałych okoliczności. Wystarczy odnotować, że skarżący nie twierdzi ani nie wykazuje, że egzekucja zaległości podatkowych oraz zobowiązań określonych w zaskarżonej decyzji została wszczęta oraz jaki jest jej przebieg i jakie środki egzekucyjne rzeczywiście zastosowano. Skarżący nie wskazuje także, jaki środkami finansowymi dysponuje, a jakie ma koszty utrzymania. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 P.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a., zażalenie oddalił.