Sygnatura
III OSK 1561/25
Wyrok NSA z 6 maja 2026 r., III OSK 1561/25
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 6 maja 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie: sędzia NSA Artur Kuś (sprawozdawca) sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SAB/Wa 65/24 w sprawie ze skargi M. J. na bezczynność Prezesa Trybunału Konstytucyjnego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M. J. na rzecz Prezesa Trybunału Konstytucyjnego kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SAB/Wa 65/24 oddalił skargę M. J. (dalej: "skarżący") na bezczynność Prezesa Trybunału Konstytucyjnego (dalej: "Prezes TK", "organ") w przedmiocie rozpoznania wniosku z 11 stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. M. J.- redaktor naczelny czasopisma [...] (dalej: "skarżący") wnioskiem z 11 stycznia 2024 r., przesłanym drogą elektroniczną, wystąpił, na podstawie art. 3a ustawy z dnia 28 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe (Dz.U. z 2018 r., poz. 1914, dalej: "Prawo prasowe") o ujawnienie informacji publicznych, niezbędnych do sporządzenia krytyki prasowej, tj. skanu dokumentu w postaci oryginału wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 listopada 2023 r. w sprawie o sygn. akt K 17/19. Organ pismem z 25 stycznia 2024 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi informując, że dostęp do dokumentów zawartych w aktach sprawy Trybunału Konstytucyjnego odbywa się w sposób określony w art. 74 ust. 4 ustawy z 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz.U. z 2019 r. poz. 2393, dalej: "ustawa o organizacji TK"). Jednocześnie Prezes TK wskazał, że przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1330 i 1669, dalej: "u.d.i.p.") podlegają wyłączeniu z uwagi na fakt, że ustawa określa odmienne zasady i tryb dostępu do informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.). Ponadto organ stwierdził, że ustawa o organizacji TK nie zna takiego sposobu udostępniania informacji z akt sprawy, który polega na przesłaniu fotokopii dokumentu z akt sprawy Trybunału. Organ podał, że dostęp do dokumentów zawartych w aktach sprawy odbywa się poprzez umożliwienie przeglądania akt w siedzibie Trybunału Konstytucyjnego. Jednocześnie organ wskazał, że przeglądanie akt sprawy jest uprawnieniem nie tylko uczestnika postępowania, ale także podmiotu nie będącego uczestnikiem postępowania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o zobowiązanie organu do ujawnienia informacji publicznej w terminie 14 dni w zakresie wniosku bądź stwierdzenie bezczynności w ujawnieniu informacji publicznej. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że jest właścicielem i redaktorem naczelnym portalu [...] - zarejestrowanego jego wydawnictwo prasowe pod nr [...] (przez Sąd Okręgowy w [...]). Podkreślił, że nie jest stroną postępowania w sprawie o sygn. akt K 17/19 i jego żądanie nie podlega przepisom prawa procesowego, lecz przepisom u.d.i.p. Skarżący stwierdził, że obraz treści orzeczenia - w jego fatycznym kształcie - jest także informacją publiczną, której udzielenia można się domagać, gdyż informacją publiczną jest nie tylko gramatyczna treść orzeczenia, ale - w pewnych okolicznościach (np. na potrzeby ilustracji zagadnienia w materiale prasowym) – także graficzna treść dokumentu, jaki organ publiczny wytworzył na potrzeby zadań realizowanych ustawowo - ze środków publicznych. Zdaniem skarżącego, to graficzna treść dokumentu może - w pewnych okolicznościach - oddać istotę zagadnienia, o jakim stanowi dokument; może ona nadto zawierać istotne, dodatkowe informacje - nie ujawnione w informacji gramatycznej o treści dokumentu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ stwierdził, że skoro ustawą o organizacji TK określono odmienne zasady i tryb dostępu do informacji, to bezpodstawne byłoby stosowanie trybu z u.d.i.p. Zdaniem Prezesa TK, udostępnienie objętej wnioskiem informacji nie przyczyni się do realizacji celu, jaki przyświeca prawu do informacji publicznej - jawność i przejrzystość działania władz publicznej w celu sprawowania społecznej ich kontroli. Informacja, o którą wnoszono, była bowiem - i jest - publicznie i powszechnie dostępna dla każdego. Wiedza pozyskana w związku z realizacją wniosku nie jest "wiedzą nową" żądanie nie zmierza do społecznej kontroli organu władzy publicznej i jego funkcjonariuszy ani również do uzyskania pewnych wiadomości. Skarżącemu chodzi bowiem o uzyskanie skanu, który "zapada w świadomości mocniej niż opis zdarzeń w jakich sam wyrok wydano" w celu publikacji. Zdaniem organu, żądanie takie wykracza poza przedmiot i cele ochrony, przewidzianej w u.d.i.p. Organ wskazał, że zgodnie z art. 115 ust. 1 ustawy o organizacji TK, organ wydaje zbiór orzeczeń TK w postaci elektronicznej. Zgodnie z art. 115 ust. 2 tej ustawy publikuje się tam orzeczenia wraz z uzasadnieniami oraz zdaniami odrębnymi. Organ stwierdził, że wyrok, którego domaga się skarżący, także opublikowano w wymienionym zbiorze orzeczeń (skarżącemu wskazano adres strony publikacji). W piśmie 14 lutego 2024 r. skarżący podtrzymał zarzuty, formułując jednocześnie wniosek, aby Sąd ustalił, czy udzielający odpowiedzi na skargę organ prawidłowo powołano. Wywodził - przywołując stanowisko sądów - że leży to w kompetencjach sądu administracyjnego. Przy piśmie 14 marca 2024 r. skarżący przesłał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 5 marca 2025 r. sygn. akt II SAB/Kr 234/23, z uzasadnienia którego wynika, że skan sentencji orzeczenia sądu, stanowi informację publiczną (udostępnianą na zasadach określonych u.d.i.p.) niezależnie od przepisów, regulujących dostęp do akt sprawy w danym rodzaju postępowań. Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Sąd podzielił pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 listopada 2019 r. sygn. akt I OSK 4433/18 - w kwestii reguł dostępu do dokumentów, znajdujących się w aktach prowadzonych spraw (w tym wydanych orzeczeń). Zdaniem Sądu I instancji, mimo publicznego charakteru informacji zawartej w orzeczeniach sądów - wyroki stanowią wszak dokumenty urzędowe, w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. i podlegają udostępnieniu co do treści i postaci (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret 3 u.d.i.p.) - dostęp do nich z woli prawodawcy uregulowano w przepisach szczególnych (proceduralnych). W szczególności w ustawie o organizacji TK wskazano wprost reguły sporządzenie przez osoby trzecie kopii z akt (art. 74 ust. 3). Prawodawca zakreślił też precyzyjnie ramy powszechności dostępu do informacji, zawartych w orzeczeniach TK - przewidując zasadę ich publikacji (art. 115 ust. 1 i 2 ustawy o organizacji TK). W związku z powyższym Sąd I instancji stwierdził, że nie sposób uznać, aby mogły znaleźć tu zastosowania reguły ogólne - zawarte w u.d.i.p. Sąd I instancji zauważył również, że z samej treści wniosku nie wynika, aby żądanie pozostawało w związku z celami zagwarantowania dostępu do informacji publicznej - zapewnienia transparentności działania organów państwa. Chodziło bowiem o wykorzystanie danego materiału, jako ilustracji dla tekstów publicystycznych (materiałów prasowych). Wnioskodawca nie przywołał przy tym żadnych racjonalnych przesłanek, przemawiających za przydatnością kopii żądanego dokumentu dla innych celów - na przykład źródła istotnych informacji o sprawach publicznych. Sąd I instancji nie podzielił poglądu wyrażonego w powołanym przez skarżącego orzeczeniu WSA o sygn. akt II SAB/Kr 234/23. Sąd I instancji stwierdził, że określając stronę skarżącą, jako osobę fizyczną - nie zaś reprezentującą tytuł prasowy, w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo prasowe - miał w względzie ocenę dokonaną w tym zakresie w toku danego postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – np. w sprawie zakończonej wydaniem postanowienia z 17 stycznia 2025 r. sygn. akt III OZ 592/24. Zdaniem Sądu I instancji, niezależnie od zdefiniowania podmiotu skarżącego, jego prawa dostępu do informacji są analogiczne - wobec treści art. 3a ustawy - Prawo prasowe. Przepisy u.d.i.p. nie miały zaś w sprawie zastosowania z uwagi na art. 1 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 74 ustawy o organizacji TK. Sąd I instancji stwierdził, że wobec poinformowania skarżącego przez organ - z zachowaniem terminów przewidzianych w u.d.i.p. - że jego żądanie nie może być rozpoznane w trybie przepisów danego aktu nie pozostawał on w bezczynności. Jednocześnie Sąd I instancji podał, że nie dokonywał ustaleń w kontekście legalności obsadzenia stanowiska Prezesa TK. Zdaniem Sądu I instancji zagadnienie, czy w ogóle pozostaje to kompetencjach sądu administracyjnego pozostaje poza ramami danej sprawy. Sąd I instancji stwierdził, że z perspektywy przedmiotu orzekania – oceny, czy skarżący był uprawniony do uzyskania żądanej informacji publicznej nie miało to istotnego znaczenia. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku zarzucając naruszenie prawa materialnego tj.: 1. art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 i 3 Konstytucji poprzez wadliwą wykładnię to poprzez uznanie iż informacja zawarta w aktach zakończonego postępowania nie stanowi informacji publicznej o działalności organów władzy publicznej a w szczególności o sposobie procedowania i sposobie zakończenia procedowania w określonej sprawie mającej znaczenie publiczne; 2. art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 i 3 Konstytucji poprzez wadliwe zastosowanie to poprzez uznanie, iż faktyczna treść dokumentu (a nie tylko informacja o jego treści) nie stanowi informacji publicznej; 3. art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 74 ust. 4 ustawy o organizacji TK poprzez wadliwą wykładnię to poprzez uznanie, iż faktyczna treść dokumentu znajdującego się w aktach (a nie tylko informacja o jego treści) nie podlega ujawnieniu na wniosek albowiem stanowi informacji publicznej o działalności organów władzy publicznej a w szczególności o sposobie procedowania i sposobie zakończenia procedowania w określonej sprawie mającej znaczenie publiczne, podczas gdy informacja taka na wniosek jest zawsze udostępniana, a przepis nie zawiera ograniczenia jedynie do stron postępowania (o czym świadczy choćby zapis o anonimizacji); 4. art. 5 ust. 4 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 i 3 Konstytucji i w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji poprzez wadliwą wykładnię to poprzez uznanie, iż ograniczenie dostępu do informacji publicznej na podstawie "innej" ustawy może być uzależnione od swobodnej by nie rzecz dowolnej decyzji podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, która to decyzja nie podlega weryfikacji merytorycznej i ocenie przez właściwy Sąd powołany ustawą - art. 45 ust. 1 Konstytucji; 5. art. 16 ust 1 u.d.i.p. poprzez pominięcie a to poprzez uznanie, iż odmowa dostępu do informacji publicznej może być wyrażona pismem informacyjnym podmiotu zobowiązanego. Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania lub ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie wniosków skargi w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania z uwzględnieniem kosztów zastępstwa prawnego, wpisu oraz stawiennictwa na rozprawie według klucza 350 km x 2 strony x 1,15 zł/km co stanowi 805 zł za każdą rozprawę stacjonarną przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie. Skarżący wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes TK wniósł o jej oddalenie. W dniu 4 maja 2026 r. skarżący złożył dodatkowe pismo w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę przesłanki uzasadniające nieważność postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. oraz przesłanki uzasadniające odrzucenie skargi bądź umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, stosownie do treści art. 189 p.p.s.a. Żadna z powyższych przesłanek w tej sprawie nie zaistniała. Rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z 26 października 2009 r. sygn. I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1). Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 176 p.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną. 2. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Istota sprawy sprowadza się do oceny zgodności z prawem wyroku Sądu I instancji, który oddalił skargę skarżącego na bezczynność Prezesa Trybunału Konstytucyjnego w przedmiocie rozpoznania wniosku z 11 stycznia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej. We wniosku tym skarżący wniósł o "(...) udzielenie informacji publicznej w zakresie wydania skanu oryginału wyroku Trybunału Konstytucyjnego Sygn. Akt K 17/19 z dnia 28 listopada 2023 r. w celu sporządzenia materiału prasowego". Wskazał, że "(...) informacją publiczną jest nie tylko gramatyczna treść orzeczenia, ale w pewnych okolicznościach (np. na potrzeby ilustracji zagadnienia w materiale prasowym) informacją publiczna jest także graficzna treść dokumentu jaki organ publiczny wytworzył na potrzeby zadań realizowanych ustawowo ze środków publicznych". W ocenie NSA, wskazane w skardze kasacyjnej zarzuty są niezasadne z kilku podstawowych powodów. Ze względu na sposób ich sformułowania i wzajemne powiązanie, można się do nich odnieść w sposób łączny. Po pierwsze – w niniejszej sprawie Wnioskodawca zwrócił się o udostępnienie określonej informacji (tj. skanu wyroku TK), zaś organ (z zachowaniem terminu, ustalonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) powiadomił go o braku możliwości udostępnienia żądanej informacji, gdyż informacja taka podlega udostępnieniu w innym trybie (tj. w trybie odrębnej ustawy o organizacji TK). Ustawa o organizacji TK nie przewiduje takiego sposobu udostępniania informacji z akt sprawy, który polega na przesłaniu fotokopii dokumentu (tj. skanu wyroku). Sąd I instancji zasadnie wskazał, że ustawa o organizacji TK wprowadza odmienną (szczegółową) regulację, niż ta kreślona w przepisach u.d.i.p. Regulacja ta wprowadza więc inny sposób udostępnienia informacji oraz przewiduje odpłatność za udostępnianie dokumentów i anonimizację danych osobowych a także ustala w jaki sposób odbywa się dostęp do dokumentów zawartych w aktach sprawy TK (por. wyrok NSA z 28 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 4433/18). Rację ma też Sąd I instancji, że pomimo publicznego charakteru informacji zawartej w orzeczeniach sądów, tzn. wyroki stanowią dokumenty urzędowe, w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. i podlegają udostępnieniu co do treści i postaci (por. art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret 3 u.d.i.p.) - dostęp do nich z woli prawodawcy uregulowano w przepisach szczególnych (proceduralnych). W szczególności w ustawie o organizacji TK wskazano wprost reguły sporządzenia przez osoby trzecie kopii z akt (art. 74 ust. 3). Zgodne z tym przepisem: "przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie i otrzymywanie odpisów, kopii lub wyciągów z tych akt przez podmioty niebędące uczestnikami postępowania, jest dopuszczalne po dokonaniu anonimizacji danych osobowych oraz innych danych istotnych ze względu na identyfikację podmiotową". Dodatkowo art. 74 ust. 4 ustawy o organizacji TK stanowi, że: "(...) dostęp do dokumentów zawartych w aktach sprawy Trybunału odbywa się poprzez: 1) publikację dokumentów na stronie internetowej Trybunału, będącej stroną Biuletynu Informacji Publicznej; 2) umożliwienie przeglądania akt w siedzibie Trybunału z uwzględnieniem ust. 5; 3) udostępnienie na wniosek kopii, odpisów lub wyciągów z akt, o ile dokumenty te nie zostały opublikowane zgodnie z pkt 1, po wniesieniu opłaty ustalonej zgodnie z przepisami ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 785, z późn. zm.)". Prawodawca zakreślił też precyzyjnie ramy powszechności dostępu do informacji, zawartych w orzeczeniach TK - przewidując zasadę ich publikacji (art. 115 ust. 1 i 2 ustawy o organizacji TK). Zgodnie z tym przepisem: "1. Trybunał wydaje zbiór swoich orzeczeń w postaci elektronicznej. 2. W zbiorze, o którym mowa w ust. 1, publikuje się orzeczenia wraz z uzasadnieniami i zdaniami odrębnymi". Tym samym zarzut skargi kasacyjnej wskazujący na naruszenie art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 i 3 Konstytucji w zw. z art. 74 ust. 4 ustawy o organizacji TK jest bezzasadny. Po drugie – bezzasadny jest także zarzut skargi kasacyjnej wskazujący na naruszenie art. 5 ust. 4 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 i 3 Konstytucji i w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Ustawa szczególna może wprowadzać odmienne zasady dostępu do informacji publicznej, czyli inne niż podstawowa w tym zakresie u.d.i.p. W orzecznictwie wskazuje się, że art. 74 ustawy o organizacji TK w sposób kompleksowy reguluje zasady dostępu do akt spraw rozpoznawanych w Trybunale Konstytucyjnym oraz do dokumentów znajdujących się w tych aktach, zarówno dla uczestników postępowania, jak i podmiotów nie będących uczestnikami postępowania i stanowi lex specialis w stosunku do przepisów u.d.i.p. (por. wyrok NSA z 19 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 238/19). Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko wyrażone w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r. o sygn. akt I OPS 8/13 (ONSAiWSA 2014, Nr 3, poz. 38), w której wskazano, że istnienie innych zasad czy trybu udostępniania informacji publicznych wyłącza stosowanie u.d.i.p., jednak tylko w zakresie regulowanym wyraźnie tymi szczególnymi ustawami. NSA podkreślił w uchwale za doktryną, że art. 1 ust. 2 u.d.i.p. oznacza, że wszędzie tam, gdzie konkretne sprawy dotyczące zasad i trybu dostępu do informacji będącej informacją publiczną uregulowane są inaczej w u.d.i.p., a inaczej w ustawie szczególnej dotyczącej udostępnienia informacji i stosowania obu tych ustaw nie da się pogodzić - pierwszeństwo mają przepisy ustawy szczególnej. Natomiast tam, gdzie dana sprawa uregulowana jest tylko częściowo albo w ogóle nie jest uregulowana w ustawie szczególnej, zastosowanie mają odpowiednie przepisy u.d.i.p., przy czym w pierwszym przypadku stosowane są uzupełniająco, w drugim zaś stanowią wyłączną regulację prawną w danym zakresie (por. wyrok NSA z 19 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 238/19). Jako przykład można wskazać to, że art. 156 § 1 k.p.k. mieści się w pojęciu "przepisy innych ustaw", o którym mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., określającym odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, które w całości wyłączają zastosowanie przepisów u.d.i.p. do informacji publicznych znajdujących się w aktach sprawy karnej (dyscyplinarnej). Sprawa ta dotyczyła żądania udostępnienia kopii wyroków z akt sprawy karnej jako "informacji publicznej". Sąd potwierdził, że dostęp do takich dokumentów odbywa się na podstawie przepisów szczególnych, a organ nie pozostawał w bezczynności, prawidłowo odpowiadając na wniosek (por. wyrok NSA z 27 września 2023 r., sygn. akt III OSK 1381/22). NSA w składzie orzekającym w pełni podziela takie stanowisko i związane z nim zasady procedowania. Po trzecie - nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skargi kasacyjnej wskazujący na naruszenie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez jego "pominięcie" i "uznanie, iż odmowa dostępu do informacji publicznej może być wyrażona pismem informacyjnym podmiotu zobowiązanego". Wskazany przepis u.d.i.p. stanowi, że odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji administracyjnej. Z kolei forma reakcji organu jest bezpośrednią konsekwencją kwalifikacji prawnej żądanej informacji: a) jeżeli żądanie dotyczy informacji publicznej - organ jej udziela w formie czynności materialno-technicznej; b) jeżeli żądanie dotyczy informacji publicznej, lecz organ odmawia jej udostępnienia (np. z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy) - wydaje decyzję administracyjną na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.; c) jeżeli żądanie w ogóle nie dotyczy informacji publicznej (tak jak w niniejszej sprawie), przepisy u.d.i.p. (w tym art. 16 u.d.i.p.) nie mają zastosowania; w takiej sytuacji utrwaloną i prawidłową praktyką jest poinformowanie wnioskodawcy o tym fakcie w formie zwykłego pisma. Zdaniem NSA, Sąd I instancji prawidłowo uznał, że żądanie Wnioskodawcy nie mogło być rozpoznane w trybie u.d.i.p. a w konsekwencji tego, Prezes TK nie pozostawał w bezczynności. Zatem działanie Prezesa TK, który poinformował skarżącego pismem, było w pełni zgodne z prawem. W konsekwencji zarzut bezczynności organu był chybiony, gdyż organ prawidłowo zareagował na wniosek w ustawowym terminie i w formie adekwatnej do charakteru żądanych informacji. Po czwarte – zasadnie również Sąd I instancji wskazał w uzasadnieniu wyroku, że z samej treści wniosku nie wynikało, aby żądanie pozostawało w związku z celami zagwarantowania dostępu do informacji publicznej - zapewnienia transparentności działania organów państwa. Chodziło bowiem o wykorzystanie danego materiału, jako ilustracji dla tekstów publicystycznych (materiałów prasowych). Wnioskodawca nie przywołał przy tym żadnych racjonalnych przesłanek, przemawiających za przydatnością kopii żądanego dokumentu dla innych celów (np. źródła istotnych informacji o sprawach publicznych). Wskazał jedynie na to, że "(...) poza tekstem olbrzymie znaczenie w publikacjach prasowych ma także obraz" i często "(...) jedno zdjęcie lub skan niesie za sobą więcej informacji niż przysłowiowe 1000 słów". Zatem twierdzenie, że "graficzny obraz dokumentu" jakim jest wyrok TK w sprawie o sygn. akt K 17/19 może zawierać "(...) istotne dodatkowe informacje, nie ujawnione w informacji gramatycznej o treści dokumentu" jest niezrozumiałe i nie może stanowić podstawy do twierdzenia o bezczynności organu. 3. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku) O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. i art. 209 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 12 sierpnia 2025
- Symbol z opisem
- 6480 658
- Hasła tematyczne
- Dostęp do informacji publicznej
- Skarżony organ
- Prezes Trybunału Konstytucyjnego
- Sędziowie
- Artur Kuś /sprawozdawca/ Kazimierz Bandarzewski Tamara Dziełakowska /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 184, art. 204 pkt 1, art. 209, art. 205 § 2 · Dz.U. 2026 poz. 143
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny