Ts 144/18

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 4 listopada 2020 r. Pozycja 347 POSTANOWIENIE z dnia 25 sierpnia 2020 r. Sygn. akt Ts 144/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Leon Kieres – przewodniczący Rafał Wojciechowski – sprawozdawca Mariusz Muszyński , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie T rybunału Ko nstytu- cyjneg o z 9 października 2019 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej G.T. , p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia . Orzeczenie zapadło jednogłośnie . UZASADNIENI E 1. W skardze konstytucyjnej , wniesione j do Trybunału Konstytucyjnego 27 września 2018 r. (data nadania) , G.T. (dalej: skar żący ) , reprezentowany przez pełnomocnika ustano - wionego z wyboru, zakwestionował zgodność art. 9 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1523) w związku z art. 108 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 114 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 80 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybu - nałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm. ; dalej: u.o.t.p.TK ) w zakresie, w jakim ,,przewiduje obligatoryjne publikowanie pełnych i niezanominizowanyc h danych podmiotu wnoszącego skargę konstytucyjną jako podmiotu inicjującego postępowanie przed Trybuna - łem Konstytucyjnym, w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej w wykonaniu obowiązku ogłoszenia orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w organie urzędowy m” z art. 47 w związku z art. 51 ust. 1, 2 i 5 w związku z art. 79 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 w zwią - zku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . 2 . Po stanow ieniem z 9 października 2019 r. , dorę czo n ym pełnomocnikowi skarżącego 16 października 2019 r. , Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalsz ego biegu skard ze konstytucyjnej , stwierdzając , że skarżący nie uzyskał orzeczenia o swoich wolnościach i pra- wach konstytucyjnych, ponieważ wskazane przez niego pismo Prezesa Trybunału Konstytu- OTK ZU B/2020 Ts 144/18 poz. 347 2 cyjnego z 19 czerwca 2018 r. nie może być uznane za ostate czne rozstrzygnięcie o wolno- ściach i prawach w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. 3. W zażaleniu z 23 października 2019 r. (data nadania) skarżący zakwestionował w całości postanowienie T rybunału z 9 października 2019 r. , wnosząc o nadanie dalszego biegu skardze konstytucyjnej. S karżący zarzucił kwestionowanemu postanowieniu naruszenie art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK w związku z art. 79 Konstytucji w związku z art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK , polega- jące na odmowie nadania biegu skardze konstytucyjnej ,, poprzez wadliwe przyjęcie, że zarzą- dzenie Prezesa Trybunału Konstytucyjnego o publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego o sygn. SK 19/17 z 19 czerwca 2018 r. nie może być uznane za ostateczne rozstrzygnięcie dotyczące praw i wolności [ s ] karżącego, oraz poprzez wadliwe przyjęcie, że w niniejszej sprawie niespełniony został warunek formalny wniesienia skargi konstytucyjnej tj. wyczerpa- n ia drogi prawnej, podczas gdy droga prawna [ s ] karżącemu nie przysługuje, a w konsekwen- cji naruszenie art. 6 ust. 1 w związku z art. 8 w związku z art. 13 Konwencji o o chronie p raw c złowieka i p odstawowych w olności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 195 0 r. ( [Dz. U. z 1993 r. Nr 61 poz. 284] ) polegające na zamknięciu skarżącemu drogi prawnej w postępo- waniu przed Trybunałem Konstytucyjnym w sytuacji naruszenia prawa do prywatności i au- tonomii informacyjnej, a w konsekwencji pozbawienie [ s ] karżącego możliw ości dochodzenia roszczeń wynikających z naruszenia prawa do prywatności i autonomii informacyjnej w sytu- acji, gdy Trybunał Konstytucyjny jest jedynym organem władzy sądowniczej merytorycznie właściwym do rozpoznania sprawy [ s ] karżącego ” . Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po- stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2 393 ; dalej: u.o.t.p . TK) , skarżącemu przysługuje prawo wniesieni a zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5 - 8 u.o.t.p.TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2 . Trybunał Konstytucyjny stwierdza , że kwestionowane postanowienie jest prawi- dłowe, a zarzuty sformułowane w zażaleniu nie podważają podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 3. Skarga konstytucyjna jest jedną z form kontroli konstytucyjności , która musi speł- niać określone przesłanki przewidziane w art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz w przepisach u.o.t.p.TK. Wynika z nich, że p rzedmiotem skargi mogą być tylko te przepisy, na podstawie których sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o prawach lub wolnościach skarżącego okr eślonych w K onstytucji. Wiąże się z t ym wym óg uzyskania przez skarżącego ostatecznego rozstrzygnięcia o jego prawach lub wolnościach konstytucyjnych. Odnosząc się do sformułowanych przez skarżącego w zażaleniu zarzutów , Trybunał przypomina, że wy- czerpanie drogi prawnej jest przesłanką niezbędną do wniesienia skargi konstytucyjnej . Zgodnie z art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK skarga może być wniesiona ,,po wyczerpaniu drogi praw- nej, o ile droga ta jest przewidziana (…)”. W yczerpanie drogi prawnej jest rozumiane – zgod- nie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego – jako skorzystanie z wszystkich środków prawnych , przysługujących w toku instancji i umożliwiających merytoryczne rozstrzygnięcie OTK ZU B/2020 Ts 144/18 poz. 347 3 sprawy. Za uzasadnione należy uznać twierdzeni e skarżące g o , że nie przysługiwały mu ,,żadne środki odwoławcze (droga prawna)”. N adania dalszego biegu skardze konstytucyjnej w tej sprawie odmówiono jednak nie z tego powodu, że skarżący nie wyczerpał przysługują- cej mu drogi prawnej, ale dlatego, iż wskazane przez niego zarządzenie Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 19 czerwca 2018 r. o publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego o sygn. SK 19/17 nie spełnia przesłanek wynikających z art. 79 ust. 1 Konstytucji. Skarżącemu nie udało się podważyć ustaleń Trybunału , ż e zarządzenie Prezesa Try- bunału Konstytucyjnego z 19 czerwca 2018 r. (dalej: zarządzenie z 19 czerwca 2018 r.) za- warte w piśmie w sprawie ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z tego samego dnia o sygn. SK 19/17, skierowanym do Redakcji Dziennika Ustaw RP i Dziennika Urzędowego RP ,,Monitor Polski” w R ządowym C entrum L egislacji , nie było władczym rozstrzygnięciem o wolnościach i prawach skarżącego w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji . Trybunał w obecnym składzie przychyla się do stanowiska skarżącego wyrażonego w zażaleniu , że zarządzenie z 19 czerwca 2018 r. o publikacji wyroku w sprawie o sygn. SK 19/17 w Dzienniku Ustaw RP nie było jedynie czynnością techniczną . P rzypom nieć nale- ży , że z arządzenie – o którym mowa w art. 114 ust. 2 u.o.t.p.TK – umożliwia ogłoszenie orze - czenia Trybunału Konstytucyjnego , co skutkuje jego wejści e m w życie. W sytuacji orzeczeni a negatoryjne go, skutkiem jego ogłoszeni a – w odpowiednim organie promulgacyjnym – jest derogacj a niekonstytucyjnego przepisu (normy prawnej). Umożliwia to skarżącemu urucho- mienie pro cedury wznowienia postępowania zgodnie z art. 190 ust. 4 Konstytucji, w przy- padku gdy w danej sytuacji wznowienie je st dopuszczalne. Powyższa odmienna ocena zarządzenia Prezesa Trybunału o publikacji wyroku nie po- twierdza jednak tezy skarżącego, iż zarządzenie z 19 czerwca 2018 r. rozstrzygało o jego kon- stytucyjnych wolnościach lub prawach. Zarządzenie , o którym mowa w art. 114 ust. 2 u.o.t.p.TK , ma bowiem charakter publicznoprawny , a jego celem jest wywołanie skutku w postaci ogłoszenia wyroku Trybunału . Nie stanowi natomiast rozstrzygnięci a indywidual- no - konkretn ego w sprawie statu su prawnego skarżącego i nie jest do niego skierowane. Tym- czasem , aby móc wzruszyć przepisy prawne w drodze skargi konstytucyjnej, akt stosowania prawa wydany na podstawie przepisów budzących wątpliwości konstytucyjne musi być skie- rowany do indywidualnie o znaczonego adresata, którego sytuację prawną kształtuje. W roz- patrywanej sprawie przesłanka ta nie została spełniona. W związku z tym Trybunał stwierdził, że zarządzenie z 19 czerwca 2018 r. nie mogło zostać uznane za władcze rozstrzygnięcie spełnia jące przesłanki ostatecznego – w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji – orzeczenia o prawach lub wolnościach skarżącego. Mając powyższe na względzie , Trybunał Konstytucyjny – na podstawie art. 61 ust. 8 u.o.t.p.TK – nie uwzględnił zażalenia. 4. Mimo nieuwzględnienia zażalenia, Trybunał , stwierdziwszy istnienie uchybień w prawie, których usunięcie jest niezbędne dla zapewnienia spójności systemu prawnego Rzeczypospolitej Polskiej , postanowił skierować do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej – w try - bie art. 35 ust. 1 u.o.t.p.TK – sygnalizację o potrzeb ie ustawowego unormowania obowiązku anonimizacji orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, wydawanych w trybie skargi konstytu- cyjnej, przed ich publikacją w organie urzędowym . W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.