Ts 182/18

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 7 lipca 2020 r. Pozycja 210 POSTANOWIENIE z dnia 16 stycznia 20 20 r. Sygn. akt Ts 182/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Stanisław Piotrowicz , po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej T. R. w sprawie zgodności: art. 179 § 2 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 201 7 r. poz. 682 , ze zm.) z art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nada nia skardze konstytucyjnej dalsz ego bieg u . UZASADN I ENI E W skardze konstytucyjnej wnie sionej do Trybunału Konstytucyjnego 18 grudnia 2018 r. (data nadania), T. R. (dalej: skarżący ), reprezentowan y przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, wystąpił z żądaniem na tle następującego stanu faktycznego. Postanowi eniem Sądu Rejonowego w W. Wyd ział Rodzinny i Nieletnich z 28 lut ego 2018 r. (sygn. akt […] ) oddalono wniosek skarżącego o przyznanie mu wynagrodzenia w wysokości 400 zł miesięcznie za sprawowanie kurateli nad częściowo ubezwłasno wolnionym M . Ł. Zdaniem sądu, skarżący „nie wykonuj e żadnych czynności opiekuńczych, a przynajmniej takich, które obligowałyby go do zmiany trybu życia, które prowadzi”. Działania podejmowane przez skarżącego jako kuratora m ieszczą się natomiast w ocenie sądu w ramach wzajemnych relacji rodzinnych i pomocy , jaką należy sobie świadczyć zgodnie z zasadami współżycia społecznego. Z tego powodu sąd, na podstawie art. 179 § 2 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – K odeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2017 r. poz. 682, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 2086 ; treś ć przepisu nie uległa zmianie ; dalej: k.r.o. ) , oddalił wniosek skarżącego. Postanowi eniem Sądu Okręgowego w S. Wydział I Cywilny z 6 czerwca 2018 r. (sygn. akt […]) wskazanym w skardze jako ostateczne orzeczenie w rozumie niu art. 79 ust. 1 Konstytucji zmie niono zaskarżone przez skarżącego postanowienie sądu pierwszej instancji , przyznając mu wynagrodzenie za sprawowanie kurateli w wysokości 100 złotych miesięcznie oraz oddalono apelację w pozostałej części. Zdaniem S ądu Okręgowego czas , jaki skarżący poświę ca na wykonywanie czynności podejmowanych w imieniu i na rzecz OTK ZU B/2020 Ts 182/18 poz. 210 2 ubezwłasnowolnionego (przebywającego na stałe w Domu Pomocy Społecznej) oraz okoliczności rozpoznawanej sprawy , przemawiają za zasadnością przyznania skarżącemu stosownego wynagrodzenia. Treść art. 179 § 2 k.r.o. jest następująca: „Wynagrodzenia nie przyznaje się, jeżeli nakład pracy kuratora jest nieznaczny, a sprawowanie kurateli czyni zadość zasadom współżycia społecznego”. Skarżący zarzucił kwestionowanemu art. 179 § 2 k.r.o., że stanowiąc p odstawę ostatecznego orzeczenia wydanego w sprawie objętej wniesioną skargą, naruszył zasadę demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji) w związku z zasadą równości (art. 32 Konstytucji). Trybunał Konstytucyjny zważył , co następuje. Na podstawie art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ; dalej: u.o.t.p. TK), skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań lub gdy jest oczywiście bezzasadna. Mając na względzie art. 67 ust. 1 u.o.t.p. TK Trybunał co do zasady związany jest zakresem zaska rżenia wskazanym w skardze konstytucyjnej. Badana skarga nie spełnia określonego w art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK wymogu wskazania konstytucyjnej wolności lub prawa podmiotowego oraz sposobu ich naruszenia w sprawie objętej wniesioną skargą. Kwestionowan emu w skardze przepisowi ustawy skarżący zarzuca niezgodność z art. 2 i art. 32 Konstytucji. Należy więc przypomnieć, że w postanowieniach pełnego składu z 23 stycznia 2002 r. (sygn. Ts 105/00, O TK ZU nr 1/B/2002, poz. 60) oraz 24 października 2001 r. (syg n. SK 10/01, OTK ZU nr 7/2001, poz. 225), Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że co do zasady w sprawach inicjowanych skargą konstytucyjną, powoływanie jako „s amodzielnych” wzorców kontroli odpowiednio art. 2 oraz art. 32 Konstytucji jest niedopuszczalne, g dyż przepisy te nie kreują w sposób samoistny praw lub wolności jednostki o charakterze podmiotowym (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK) . W orzecznictwie tym Trybunał przypomniał, że zgodnie z obowiązującą w postępowaniu przed Trybunałem zasadą skargowości, kontrola konstytucyj ności prawa w trybie skargi przeprowadzana jest z perspektywy wskazanego przez skarżącego tzw. wzorca konstytucyjnego, którym może być nie każdy przepis Konstytucji, ale tylko ten, który normuje określoną wolność lub prawo podmiotowe . O kreślenie w skardze konstytucyjnej wzorca konstytucyjnego ma więc istotne znaczenie materialnoprawne i procesowe. Brzmienie końcowej części art. 79 ust. 1 Konstytucji uzasadnia bowiem tezę, że wzorcem konstytucyjnym może być przepis stanowiący podstaw ę tych wolności lub praw, które były przedmiotem ostatecznego rozstrzygnięcia, wydanego w sprawie objętej wniesioną skargą. Pogląd ten zachowuje nadal swą aktualność ( zob. wyrok z 21 czerwca 2017 r., sygn. SK 35/15, OTK ZU A/2017, poz. 51). Do chwili zmiany stanu prawnego lub odstąpienia od tego poglądu przez Trybunał w orzeczeniu wydanym w pełnym składzie , pogląd ten będzie, co do zasady, stanowił – zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 lit. e in fine u.o.t.p. TK – wiążącą dyrektywę interpretacyjną dla kolejnych sk ładów orzekających. Skarżący nie przedstawił żadnej argumentacji, zgodnie z OTK ZU B/2020 Ts 182/18 poz. 210 3 którą – w ramach rozpoznawanej sprawy – pogląd ten nie powinien znaleźć zastosowania lub należałoby od niego odstąpić. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENI E Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżące mu przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.