Ts 302/14

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 17 stycznia 2017 r. Pozycja 22 POSTANOWIENIE z dnia 27 kwietnia 2016 r. Sygn. akt Ts 302/14 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Julia Przyłębska po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Sp. z o.o. w spra - wie zgodności: art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i pra- wach pokrewnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631, ze zm.) z art. 64 ust. 1 i 2 w związku z art. 2 i w związku z art. 31 ust. 3 i w związku z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: 1) podjąć zawieszone postępowanie, 2) odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 21 października 2014 r. (data nadania) Sp. z o.o. (dalej: skarżąca) zakwestionowała zgodność art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U.2006.90.631, ze zm.; dalej: ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych) w za- kresie, w jakim „nakłada obowiązek zapłaty trzykrotności stosownego wynagrodzenia na rzecz podmiotu uprawnionego z tytułu majątkowych praw autorskich”, z art. 64 ust. 1 i 2 w związku z art. 2 i w związku z art. 31 ust. 3 i w związku z art. 32 Konstytucji. Skargę konstytucyjną wniesiono na tle następują cej sprawy. Wyrokiem z lipca 2012 r. Sąd Okręgowy w L. (dalej: Sąd Okręgowy w L . ) zakazał skarżącej dokonywania reemisji w sieci telewizji kablowej utworów audiowizualnych nadawanych w programach telewizyj- nych do czasu zawarcia z powodem (tj. Stowarzyszeni em Filmowców Polskich z siedzibą w Warszawie) umowy licencyjnej na podstawie art. 21 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (pkt I sentencji); zasądził od skarżącej na rzecz powoda 58 084,47 zł z odsetkami ustawowymi w wysokości 13% od 19 września 2011 r. do dnia zapłaty (pkt II sentencji); opłatę tymczasową uznał za ostateczną (pkt III sentencji); sąd orzekł także o kosztach procesu (pkt IV sentencji). Wyrokiem z kwietnia 2014 r. Sąd Apelacyjny w L. (dalej: Sąd Apelacyjny w L. ) oddalił apelację skarżącej. Orzeczenie to doręczono skarżącej 18 sierpnia 2014 r. Zdaniem skarżącej zaskarżony przepis narusza prawo do równej ochrony własności i innych praw majątkowych (art. 64 ust. 1 i 2 w związku z art. 2 i w związku z art. 31 ust. 3 OTK ZU B/2017 Ts 302/14 poz. 22 2 i w zw. z art. 32 Ko nstytucji) przez „zwiększenie uszczuplenia majątku skarżącego zobowią - zanego do zapłaty wynagrodzenia w potrójnej wysokości”, a tym samym prowadzi do niesłu - sznego wzbogacenia podmiotu uprawnionego z tytułu autorskich praw majątkowych kosztem zobowiązanego. Skarżąca podkreśliła, że uprawniony do żądania trzykrotności wynagrodze - nia jest w sposób nieuzasadniony faworyzowany – wynika to – jej zdaniem – z zastosowania przez ustawodawcę nieadekwatnego kryterium w postaci posiadania majątkowych praw autorskich. Tylko bowiem w przypadku naruszenia tych praw ustawodawca przewidział obowiązek zapłaty trzykrotności stosownego wynagrodzenia. Jak przy tym zauważyła, żaden inny podmiot posiadający prawa majątkowe (np. właściciel rzeczy) nie korzysta z takiego uprzywilej owania. Skarżąca ponadto zarzuciła, że zakwestionowany w skardze przepis ją dyskryminuje, ponieważ prowadzi do sytuacji, w której w związku z wypełnianiem ustawowego obowiązku rozprowadzania programów telewizyjnych (art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji, Dz.U.2015.1531, ze zm.) została zobowiązana do zapłaty niewspółmiernego odszkodowania – znacznie przewyższającego rozmiar poniesionej szkody. Według niej nie istnieje cecha relewantna, usprawiedliwiająca uprzywilejowanie p odmiotu, któremu przysługują autorskie prawa majątkowe, co narusza zasadę sprawiedliwości społecznej. Ponadto, ograniczenie wskazanego przez skarżącą prawa konstytucyjnego jest – jak podniosła – nieproporcjonalne, a dobór środków i metod – niea- dekwatny i zbyt uciążliwy w stosunku do celu, któremu zakwestionowany przepis ma służyć. Trybunał, działając ex officio , ustalił, że od wyroku Sądu Apelacyjnego w L. z kwiet- nia 2014 r. skarżąca wniosła skargę kasacyjną. Sprawa została wpisana do repertoriu m pod sygnaturą, a następnie. Postanowieniem z października 2015 r. Sąd Najwyższy przyjął do rozpoznania skargę kasacyjną skarżącej. Postanowieniem z 4 grudnia 2014 r. Trybunał Konstytucyjny, na podstawie art. 20 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.102.643, ze zm.; dalej: ustawa o TK z 1997 r.) oraz art. 177 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U.2014.101, ze zm.), zawiesił postępowanie do czasu zakoń- czenia postępowania przed Sądem Najwyższym. W uzasadnieniu postanowienia Trybunał wskazał, że orzeczenie Sądu Najwyższego może mieć wpływ na ustalenie podstaw wniesienia skargi konstytucyjnej, w szczególności na stwierdzenie naruszenia przysługujących skarżącej konstytucyjnych wolności lub praw. Wyrokiem ze stycznia 2016 r. Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w L . z kwietnia 2014 r. i przekazał temu sądowi sprawę do ponownego rozpoznania. Kopia senten- cji tego orzeczenia wpłynęła do Trybunału Konstytucyjnego 22 marca 2016 r. Trybu nał Konstytucyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 138 w związku z art. 139 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.2016.293; dalej: ustawa o TK z 2015 r.) z dniem 30 sierpnia 2015 r. utraciła moc ustawa o TK z 1997 r. Zgodnie z art. 134 pkt 1 ustawy o TK z 2015 r. w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy w postępowaniu przed Trybunałem w zakresie dotyczącym wstępnego rozpoznania stosuje się przepisy dotychczasowe, tzn. przepisy ustawy o TK z 1997 r. Rozpatrywana skarga konstytu- cyjna została wniesiona przed dniem wejścia w życie ustawy o TK z 2015 r., dlatego do jej wstępnej kontroli zastosowanie mają przepisy ustawy o TK z 1997 r. Z art. 79 ust. 1 Konstytucji wynika jednoznacznie, że warun kiem rozpoznania skargi konstytucyjnej jest uzyskanie przez skarżącego ostatecznego rozstrzygnięcia o wolnościach lub prawach albo o obowiązkach określonych w Konstytucji. Zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy o TK z 1997 r. skarga konstytucyjna może być wniesio na dopiero po wyczerpaniu przez skar- żącego przysługującej w sprawie drogi prawnej, w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia OTK ZU B/2017 Ts 302/14 poz. 22 3 mu prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego rozstrzygnięcia. W sytuacji, gdy postępowanie w danej sprawie nadal się toczy, a skarżący nie doprowadził do nadania orzeczeniu waloru ostateczności, wniesienie skargi konstytucyjnej musi być uznane za przedwczesne. Skarżąca wiąże naruszenie wskazanych w skardze konstytucyjnych praw z wyrokiem Sądu Apelacyjnego w L . z kwietnia 2014 r. wydanym w sprawie. Orzeczenie to zostało jed- nak uchylone przez Sąd Najwyższy wyrokiem z e stycznia 2016 r., a sprawa została przekaza- na do ponownego rozpoznania. Powyższe oznacza, że w sprawie skarżącej nie doszło jeszcze do wydania ostatec znego rozstrzygnięcia o przysługujących jej konstytucyjnych wolnościach i prawach. Skoro w niniejszej sprawie brak jest ostatecznego orzeczenia, to skarga konstytucyjna nie spełnia podstawowej przesłanki określonej w art. 79 ust. 1 Konstytucji. Wydanie me ryto- rycznego orzeczenia jest więc niedopuszczalne. Okoliczność ta jest – na podstawie art. 49 w związku z art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy o TK z 1997 r. – podstawą odmowy nadania analizowanej skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Wobec powyższego Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.