Ts 65/22

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 11 września 2024 r. Pozycja 197 POSTANOWIENIE z dnia 8 maja 2024 r. Sygn. akt Ts 65/22 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Justyn Piskorski – przewodniczący Krystyna Pawłowicz – sprawozdawca Michał Warciński , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu- cyjnego z 20 lipca 202 3 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej R . S . , p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. Orzeczenie zapadło jednogłośnie . UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 19 marca 202 2 r. (data nadania) R . S . (dalej: skarżąc y ) , reprezentowan y przez pełnomocnika z urzędu, wystąpił o zbadanie zgodności art. 110a § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wyko- nawczy (Dz. U. z 2021 r. poz. 53) w zakresie, w jakim „pozostawia dyrektorowi zakładu kar- nego niczym nieograniczoną swobodę w podejmowaniu decyzji, co do zezwolenia skazanemu na posiadanie w celi sprzętu audiowizualnego czy komputerowego dla celów sporządzania pism do sądu w formie wydruku bądź maszynopisu” , z art. 45 ust. 1 w związku z art. 77 ust. 2 w związku z art. 78 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Postanowieniem z 20 lipca 202 3 r. (dorę czonym pełnomocnikowi skarżące go 1 sierp- nia 202 3 r.) Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej z uwagi na nieusunięcie jej braków formalnych. Trybunał stwierdził ponadto, że sformułowa- ny w skardze zarzut naruszenia postanowień Konstyt ucji nie dotyczy treści zaskarżo nego przepisu, lecz jego zastosowania w sprawie skarżące go i z tego względu nie może stanowić przedmiotu postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym . W zażaleniu z 8 sierpnia 202 3 r. (data nadania) na powyższe postanowienie skarżąc y zarzucił naruszenie art. 53 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 61 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 30 listo- pada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393) „ poprzez uznanie, że braki formalne skargi konstytucyjnej nie zostały uzupełnion [ e ] , w sytuacji gdy zarówno treść skargi konstytucyjnej jak i pisma zawierającego uzupełnienie skargi jednoznacznie wskazywały na to jakie prawa i wolności [k]onstytucyjne OTK ZU B/2024 Ts 65/22 poz. 197 2 zostały naruszone, w jaki sposób i dlaczego, a zatem zgromadzone w sprawie dokumenty jed- noznacznie wskazywały na uzasadnienie zarzutu niezgodności kwestionowanego przepisu ustawy lub innego aktu normatywnego, ze wskazaną konstytucyjną wolnością lub prawem skarżącego , z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie, co umożliwiało Try- bunałowi Konstytucyjnemu merytoryczne rozpoznanie skargi” (s. 1 i 2 zażalenia). Sk arżąc y wni ósł o zmianę kwestionow anego postanowienia przez nadanie skardze dalszego biegu . Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po- stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ; dalej: u.o.t.p. TK) skarżącemu przysługuj e prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu- cyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyj nej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5 - 8 u.o.t.p. TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada prze- de wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że kwestionowane postanowienie jest prawi- dłowe, a argumenty przytoczone w zażaleniu nie podważają ustaleń przedstawionych w tym orzeczeniu . 2.1. W pierwszej kolejności Trybunał zauważa, że skarżący nie odniósł się do wszyst- kich podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. W zaskarżonym postanowieniu Trybunał stwierdził istnienie m.in. podstawy odmowy nadania skardze dalszego biegu wynikającej ze skierowania jej zarzutów wobec sposobu za- stosowania zakwestionowanego przepisu w sprawie skarżącego. W zażaleniu skarżący nie odniósł się do powyższego, co oznacza, że nie kwestionuje tej podstawy odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2.2. W drugiej kolejności Trybunał zwraca uwagę, że u zasadnienie zarzutu niekonsty- tucyjności kwestionowanego przepisu powinno opierać się na przedstawieniu w skardze konstytucyjnej takiej argumentacji, która doprowadzi do obalenia przyjętego w systemie prawnym domniemania jego konstytucyjności. Wymóg właściwego uzasadnienia zarzutu nie- konstytucyjności stanowi konsekwencję nałożenia przez ustawodawcę ciężaru dowodu na skarżącego . Trybunał jest związany granicami skargi, co w konsekwencji uniemożliwia samodzielne określanie przez Trybunał przedmiotu kontroli, jak i zastąpienie skarżącego w obowiązku określenia sposobu naruszenia konstytucyjnych praw lub wolności przez kwe- stionowane w skardze przepisy. Dotyczy to także sytuacji, w której skarżący ogranicza się do wskazania i zacytowania treści przepisu Konstytucji, a nie precyzuje argumentów na potwier- dzenie postawionej w skardze tezy (zob. np. postanowienie TK z 5 czerwca 2019 r., sygn. SK 29/18, OTK ZU A/2019, poz. 28). W rozpatrywanej skar dze konstytucyjnej sędzia TK uzna ł jej uzasadnienie za niespeł- niające przesłanki przewidzianej w art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK. Mimo wezwania w trybie art. 61 ust. 3 u.o.t.p.TK, skarżąc y nie przedstawił uzasadnienia postawion ego w skardze za- rzut u niezgodności zaskarżon ego przepis u z Konstytucją. W złożonym do akt piśmie proce- sowym ograniczył się do ponowienia zawartego w skardze zarzutu dotyczącego uznaniowego charakteru decyzji dyrektora zakładu karnego, w którym był osadzony, odmawiającej mu możliwości sporządzenia pism kierowanych do sądu w formie wydruku bądź maszynopisu ; wskazał, że „odmowa sporządzania (…) pism na komputerze pozbawia go prawa do sądu, OTK ZU B/2024 Ts 65/22 poz. 197 3 a także możliwości zaskarżenia wydanych względem niego orzeczeń i decyzji, a zatem rów- nież prawa do dwuinstancyjności postępowania ” (s. 2 pisma z 22 lutego 2023 r.) . W zażaleniu podniósł natomiast, że z uwagi na podtrzymanie w powołanym piśmie stanowiska zajętego w skardze konstytucyjnej „nie ma konieczności ponownego przytaczania argumentów, które znajdują się w przedmiotowej skardze” (s. 3) . Biorąc pod uwagę fakt, że ani w skardze konstytucyjnej , ani w piśmie mającym usunąć jej braki formalne, skarżąc y nie podj ął próby wykazania związku między treścią przedmiotu skargi a naruszeniem jego konstytucyjnych praw podmiotowych, za prawidłowe należy uznać zawarte w zaskarżonym postanowieniu ustalenie Trybunału, że nie usunął on brak u formaln e- go skargi konstytucyjnej w zakresie uzasadnienia zarzut u niekonstytucyjności kwestionowa- n ego przepis u . W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak na wstępie.