Tw 2/21

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 15 września 2022 r. Pozycja 17 6 POSTANOWIENIE z dnia 8 czerwca 2022 r. Sygn. akt Tw 2/21 Tryb unał Konstytucyjny w składzie: Wojciech Sych, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku Zarządu Głównego Niezależ- nego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów z siedzibą w Warszawie o zbadanie zgodności : art. 67 ust. 6 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r. poz. 161, ze zm. ) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o Policji, ustawy o Straży Granicznej oraz ustawy o Służbie Więziennej (Dz. U. poz. 1608) z: a) art. 59 ust. 1 i 4 w związku z art. 12, art. 32 ust. 1 i art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) art. 59 ust. 1 i 4 Konstytucji w zw iązku z art. 11 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopa- da 1950 r. zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. N r 61, poz. 284) w związku z art. 4 i art. 5 Konwencji nr 151 Międzynarodowej Organizacji Pracy dotyczącej ochrony prawa organizowania się i procedury określania warunków zatrudnienia w służbie publicznej przyjętej w Genewie dnia 27 czerwca 1978 r. (Dz. U. z 1994 r. Nr 22, poz. 78) w z wiązku z art. 3 Konwencji nr 87 Międzynarodo- wej Organizacji Pracy dotyczącej wolności związkowej i ochrony praw związkowych przyjętej w San Francisco dnia 9 lipca 1948 r. (Dz. U. z 1958 r. Nr 29, poz. 125) w związku z art. 8 Międzynarodowego Paktu Pr aw Gospo- darczych, Społecznych i Kulturalnych otwarty do podpisu w Nowym Jorku dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 169), p o s t a n a w i a: nadać wnioskowi dalszy bieg. UZASADNIENIE Zarząd Główny Niezależnego Samorządnego Związku Z awodowego Policjantów z siedzibą w Warszawie (dalej: wnioskodawca) , zastępowany przez ustanowionego pełno- mocnika, wystąpił 15 lutego 2021 r. (data nadania) do Trybunału Konstytucyjnego z wnio- skiem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia. Zwrócił się ponadto o wyda- OTK ZU B/2022 Tw 2/21 poz. 176 2 nie – w trybie art. 730 § 1 w związku z art. 755 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Ko- deks postępowania cywilnego (Dz. U. z 202 1 r. poz. 1805, ze zm.; dalej: k.p.c. ) w związku z art. 36 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybu- nałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) – „ postanowienia tym- czasowego o zabezpieczeniu wniosku poprzez wstrzymanie podejmowania i wykonalności decyzji wszelkich organów władz publicznych i samorządowych, w tym w szczególności or- ganów Policji wszystkich szczebli, Ministra właściwego do spraw wewnętrznych i admini- stracji, sądów powszechnych i administracyjnych wszystkich instancji wydanych lub pode j- mowanych na podstawie lub w związku z [ zaskarżonym przepisem ], do czasu prawomocnego zakończenia postępowania” (punkt 4 petitum wniosku) . Zarządzeniem Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 10 czerwca 2021 r. (d oręczonym 18 czerwca 2021 r.) wnioskodawca zost ał wezwany do usunięcia braków formalnych wniosku przez doręczenie odpisu pełnomocnictwa poświadczonego za zgodność z oryginałem oraz wniosku z załącznikam i. Pismem z 21 czerwca 2021 r. (data nadania) wnioskodawca usunął wskazane braki. Postanowieniem z 6 października 2021 r. Trybunał Konstytucyjny odrzucił wniosek wnioskodawcy o wydanie postanowienia tymczasowego o udzielenie zabezpieczenia. Zdaniem wnioskodawcy, kwestionowany przepis narusza Konstytucję i ratyfikowane umowy międzynarodo we zarówno w aspekcie ochrony indywidualnych, jak i zbiorowych praw korporacyjnych. Prowadzi do nieuprawnionego pozbawienia funkcjonariuszy Policji, których dotyczy, prawa do prowadzenia spraw związkowych przez zakazanie im pełnienia funkcji w związku. Ogr aniczenie to jest, zdaniem wnioskodawcy, nieproporcjonalne do po- tencjalnego, nieokreślonego przez ustawodawcę celu i prowadzi do dyskryminacji funkcjona- riuszy wyłącznie ze względu na zajmowane stanowisko służbowe. Kwestionowany przepis pozbawia ponadto fun kcjonariuszy praw słusznie nabytych w trakcie trwania kadencji orga- nów Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów, który jest jedynym związkiem zawodowym policjantów. Uniemożliwienie pełnienia funkcji związkowych przez najlepiej do tego przygotowanych i cieszących się największym autorytetem funkcjonariuszy pozbawia związek prawa do swobodnego kształtowania swojej polityki, obsady stanowisk i efektywnego prowadzenia spraw związkowych. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje : 1. Zgo dnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po- stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) wniosek złożony przez podmiot, o którym mowa w art. 191 ust. 1 pkt 3 - 5 Konstytucji, Prezes Trybunału kieruje do wyznaczonego przez siebie sędziego Trybunału w celu wstępnego roz- poznania na posiedzeniu niejawnym. Trybunał bada, czy wniosek spełnia wymagania przewi- dziane w art. 47 i art. 48 u.o.t.p.TK, czy nie jest oczywiście bezzasadny (a rt. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK) . W szczególności Trybunał bada, czy zaskarżony akt normatywny dotyczy spraw objętych zakresem działania wnioskodawcy (art. 191 ust. 2 Konstytucji ; art. 48 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK ). 2. Wnioskodawca – stosownie do art. 48 us t. 2 pkt 1 u.o.t.p.TK – dołączył do wniosku uchwałę Zarządu Głównego N iezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów (dalej: N SZZP ) nr 161/VII/2020 z 13 października 2020 r w sprawie skierowania wniosku do Trybunału Konstytucyjnego. U chwała została podjęta przez ogólnokrajowy organ związku zawodowego, o którym mowa w ar t. 191 ust. 1 pkt 4 Konstytucji ( § 5 ust. 1 w związku z § 21 ust. 1 lit. b Statutu Nie- zależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów , Spała 21 - 22.04.2008 r., OTK ZU B/2022 Tw 2/21 poz. 176 3 http://nszzp.pl/wp - content/uploads/2017/04/statut_2008.pdf, dostęp: 04.02.2022 r .; dalej : Sta- tut , w związku z art. 9 i art. 13 pkt 9 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych , Dz. U. z 2019 r. poz. 263, ze zm. ; dalej: ustawa o związkach zawodowy ch ) i wyraża wolę wystąpienia z wnioskiem do Tryb unału Konstytucyjnego. O kreśla przedmiot i wzorce kontro- li , które są tożsame z zak resem zaskarżenia wyznaczonym w złożonym wniosku. Upoważnia także Przewod niczącego Zarządu Głównego NSZZP do wykonania uchwały (pkt 4) oraz „ podpisania ” pełnomocnictwa szczególnego dla adwokata w skazanego w uchwale z imienia i nazwiska (pkt 5) . Mając to na uwadze Trybunał stwierdz ił , że wniosek o zbadanie zgodności z Konsty- tucją i ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi zakwestionowanego przepisu , podpisa- ny przez umocowanego pełnomocnika, pochodzi od podmiotu uprawnionego ( § 27 ust. 4 lit. a Statutu w związku z art. 48 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK w związku z art. 191 ust. 1 pkt 4 Konstytu- cji). 3. Wnioskodawca wskazał, że zg odnie z art. 67 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji ( obecnie: Dz. U. z 2021 r. poz. 1882, ze zm.; dalej: ustawa o Policji) poli- cjanci mogą zrzeszać się w związku zawodowym policjantów, a NSZZP jest aktualnie jedy- nym związkiem zawodowym fu nkcjonującym w Policji. Stwierdził, że zgodnie z § 5 ust. 1 Statutu w zakresie działań wnioskodawcy leży ochrona praw funkcjonariuszy P o licji, w tym – jak podał – prawa do szeroko pojętej koalicji związkowej. Kontroli Trybunału Konstytucyjnego wnioskodawca poddał art. 67 ust. 6 ustawy o Po- licji (w brzmieniu nadanym przez ustawę wskazaną w komparycji niniejszego postanowie- nia) , z godnie z którym p olicjant pełniący służbę na stanowisku, dla którego ustawa przewidu- je powołanie, a także policjant mianowany na stanowisko dyrektora komórki organizacyjnej, zastępcy dyrektora komórki organizacyjnej albo naczelnika, nie może pełnić funkcji w związ- kach zawodowych oraz nie podlega ochronie, o której mowa w art. 32 ustawy o związkach zawodowych. Z daniem wnioskodawcy kwestionowany p rzepis dotyczy ściśle praw związko- wych funkcjonariuszy, gdyż zakazuje im pełnienia funkcji związkowych oraz s kutkuje dezor- ganizacją i osłabieniem związku zawodowego jako organizacji. Mając powyższe na względzie Trybunał uzna ł, że wnioskodawca uzasadnił, że kwe- stionowany przepis dotyczy spraw objętych zakresem jego działania ( art. 48 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK w związku z art. 191 ust. 2 Konstytucji ). 4. Trybunał stwierdz ił , że wnioskodawca określił pr zedmiot oraz wzorce kontroli, a także uzasadnił sformułowane we wniosku zarzuty (art. 47 ust. 1 pkt 4 - 6 i ust. 2 u.o.t.p.TK). W punkcie 2 petitum wniosku i w punkcie 1 lit. b uchwały Zarządu Głównego NSZZP w sprawie skierowania wniosku do Trybunału Konstytucyjnego jako wzorzec kontroli za- kwestionowanego przepisu powołano „art. 59 ust. 1 i 4” w związku z postanowieniami umów międzynarodowych. W myś l zasady falsa demonstratio non nocet Trybunał przyj ął , że wolą wnioskodawcy było uczynienie wzorcem kontroli art. 59 ust. 1 i 4 Konstytucji w związku z wymienionymi przez niego postanowieniami umów międzynarodowych . Mając na uwadze, że wniosek spełnia wymagan ia przewidziane w u.o.t.p.TK i Konsty- tucji oraz nie zachodzą okoliczności określone w art. 61 ust. 4 pkt 3 wymienionej ustawy , Trybunał , na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p.TK, postanowił jak w sentencji.