I SAB/Wa 67/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Kamil Kowalewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. R. na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w sprawie rozpoznania zawiadomienia postanawia: odrzucić skargę.

K. R. w piśmie z dnia 22 lutego 2025 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w sprawie rozpoznania jej zawiadomienia z 21 marca 2017 r. o możliwości popełnienia przestępstwa przez pracowników Oddziału Regionalnego w Bydgoszczy Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Skarżąca podniosła, że mimo iż rzeczone zawiadomienie złożyła w dniu 5 sierpnia 2024 r. za pośrednictwem operatora pocztowego, to do dnia złożenia skargi nie zostało wydane postanowienie o wszczęciu lub o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie, którą opisywała. W odpowiedzi na skargę z 14 marca 2025 r. Minister Sprawiedliwości wniósł o jej odrzucenie argumentując, że problematyka poruszana w skardze nie należy do właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy zobligowany jest w pierwszej kolejności do zbadania przesłanek dopuszczalności skargi. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. – dalej też jako P.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie do art. 3 § 2a P.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, a także, na mocy art. 3 § 3 tej ustawy, w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Jednocześnie na podstawie art 4 omawianej ustawy sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. W niniejszej sprawie skarżąca przedmiotem zaskarżenia uczynił bezczynność Ministra Sprawiedliwości w sprawie złożonego na podstawie art. 304 § 1 k.p.k. zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa przez wskazanych pracowników Oddziału Regionalnego w Bydgoszczy Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego polegającego na przekroczeniu lub niedopełnieniu obowiązków. Odnosząc treść przywołanych przepisów do materii objętej niniejszą skargą należy przyjąć, że mieści się ona w żadnej z wymienionych w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a. kategorii bezczynności podlegających kognicji sądów administracyjnych. W tym miejscu należy wskazać, że sądy administracyjne powołane są, zgodnie z treścią art. 3 § 1 P.p.s.a. wyłącznie do kontroli działalności administracji publicznej. Tymczasem sprawa wszczęcia postępowania przygotowawczego karnego nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Powołany przez skarżącą w piśmie z 21 marca 2017 r. art. 304 § 1 k.p.k. stanowi, że każdy, dowiedziawszy się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, ma społeczny obowiązek zawiadomić o tym prokuratora lub Policję. Natomiast w świetle art. 304 § 2 k.p.k., instytucje państwowe i samorządowe, które w związku ze swą działalnością dowiedziały się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, są obowiązane niezwłocznie zawiadomić o tym prokuratora lub Policję oraz przedsięwziąć niezbędne czynności do czasu przybycia organu powołanego do ścigania przestępstw lub do czasu wydania przez ten organ stosownego zarządzenia, aby nie dopuścić do zatarcia śladów i dowodów przestępstwa. Egzekwowanie obowiązków wynikających z art. 304 § 1 i 2 i następnych k.p.k. nie ma charakteru sprawy sądowoadministracyjnej i podlega regułom postępowania określonym przepisami ustawy Kodeks postępowania karnego, a sądy administracyjne nie są właściwe do sprawowania takiej kontroli. Z powyższego wynika, że sprawa dotycząca rozpoznania przez Ministra Sprawiedliwości zawiadomienia złożonego przez skarżącą, w oparciu o przepisy k.p.k. nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Stąd skarga na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku skarżącej z dnia 21 marca 2017 r. nie jest dopuszczalna, gdyż nie mieści się w zakresie art. 3 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a. odrzucił skargę.