II GSK 2324/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Mirosław Trzecki (spr.) Sędzia del. WSA Marek Krawczak Protokolant starszy asystent sędziego Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 12 maja 2021 r. sygn. akt I SA/Sz 723/20 w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 7 sierpnia 2020 r. nr 3201-IOA.4246.9.2020.24 w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od P. K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie 3.600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 12 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Sz 723/20, oddalił skargę P. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 7 sierpnia 2020 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach. Decyzją tą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Zachodniopomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Szczecinie z 30 stycznia 2020 r. o wymierzeniu P. K. kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na dwóch automatach do gier poza kasynem gry w wysokości 24.000 zł. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy: W dniu 1 lutego 2017 r. funkcjonariusze organu I instancji przeprowadzili czynności procesowe w lokalu o nazwie "[...]" w P. (dalej: lokal), podczas których stwierdzono, że w lokalu znajdują się trzy automaty do gier: Quizomat Apollo Games nr [...] (dalej: automat 1), Quizomat Apollo nr [...] (dalej: automat 2) oraz Quizomat Apollo Games nr [...] (dalej: automat 3). W wyniku przeprowadzonych czynności stwierdzono brak koncesji na prowadzenie kasyna gry oraz zezwolenia na urządzenie gier na automatach w salonach gier. Na okoliczność przeprowadzenia czynności procesowych organ I instancji sporządził protokół zatrzymania rzeczy oraz protokół oględzin rzeczy, w którym opisano m.in. przebieg eksperymentu. W wyniku przeprowadzenia gier kontrolnych na automacie 1 i automacie 2 funkcjonariusze stwierdzili, że są to automaty do gier losowych wg definicji zawartej w art. 2 ust. 3 stawy z dnia 9 listopada 2009 r. o grach hazardowych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 471 ze zm.; dalej: u.g.h.). Natomiast automat 3 był zablokowany, tym samym nie można było go uruchomić i przeprowadzić eksperymentu. Na podstawie zebranego materiału dowodowego organ I instancji ustalił, że urządzającym gry hazardowe na dwóch automatach ujawnionych podczas czynności procesowych był P. K.. Po przeprowadzeniu postępowania, Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego decyzją z dnia 30 stycznia 2020 r. (na dokumencie wskazano datę 30 stycznia 2019 r.; decyzja doręczona 3 lutego 2020 r.) wymierzył stronie karę pieniężną z tytułu urządzania gier na dwóch automatach do gier – poza kasynem gry, w wysokości 24.000 zł. Utrzymując w mocy powyższą decyzję organ odwoławczy stwierdził m.in., że w postępowaniu wykazano, że gry urządzane na urządzeniach Quizomat Apollo Games nr [...] oraz Quizomat Apollo nr [...] są grami na automatach w rozumieniu przepisów ustawy o grach hazardowych. Ponadto, gry organizowane były w celach komercyjnych. Dalej, w wyniku przeprowadzonego postępowania, w tym przesłuchań świadków, organ odwoławczy ustalił, że strona w sposób aktywny uczestniczyła w urządzaniu gier na automatach poza kasynem gry, gdyż dostarczyła automaty do lokalu jak i je w nim zainstalowała poprzez podłączenie do sieci elektrycznej. Strona posiadała klucze do automatów, pobierała gotówkę znajdującą się wewnątrz urządzeń, przeliczała ją. Strona dokonywała również "zasypywania" urządzeń w monety 5 zł w celu realizacji wypłaty gotówki przez urządzenia oraz osobiście dokonywała wypłaty wygranej pieniężnej bezpośrednio graczom. W ocenie organu działalność strony świadczyła o aktywnym jej uczestnictwie w urządzaniu gier hazardowych. Dostarczenie i podłączanie urządzeń zapewniło dostęp graczom do automatów. Odbieranie pieniędzy z automatów jak i ich zasypywanie zapewniło ciągłość przebiegu gier na automatach. Działania te świadczą również o tym, że strona utrzymywała automaty w stałej aktywności umożliwiające ich sprawne funkcjonowanie i wypłacanie wygranych, jak również wskazują na obsługę automatów. Rozliczanie urządzeń świadczy zdaniem organu odwoławczego o tym, że strona sprawowała nadzór nad eksploatacją i użytkowaniem automatów. Czynności te bez wątpienia – zdaniem organu odwoławczego – zapewniły graczom możliwości uczestniczenia w grze. Tym samym strona wykonywała czynności, które wykraczały poza typowe obowiązki serwisowe tj. obowiązki związane z naprawą czy konserwacją sprzętu. Mając na uwadze powyższe ustalenia, organ odwoławczy stwierdził, że nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji w związku z wniesionym przez stronę odwołaniem i utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skargę na powyższą decyzję wniósł P. K.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uzasadniając oddalenie tej skargi, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), przede wszystkim wyjaśnił, że organy prawidłowo zastosowały w sprawie przepisy art. 89 u.g.h. w brzmieniu obowiązującym w dniu zdarzenia, a nie po ich zmianie w dniu 1 kwietnia 2017 r. Dalej, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że stosownie do treści art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., karze pieniężnej podlega urządzający gry na automatach poza kasynem gry, a zatem, dla zastosowania art. 89 u.g.h. wystarczające jest stwierdzenie zaistnienia po pierwsze, że urządzana gra jest grą w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h., po drugie, że gra jest urządzana poza kasynem gry i po trzecie, warunkiem nałożenia kary pieniężnej określonej w tym przepisie jest spełnienie przesłanki podmiotowej. Zdaniem WSA organy wykazały, że przesłanki te zostały spełnione, co wynika z materiałów dokumentujących przebieg kontroli przeprowadzonej przez funkcjonariuszy celnych (w tym eksperymentu procesowego). Z zebranych dowodów wynikało, że gracz nie był w stanie przewidzieć rezultatu przeprowadzonej gry, jak również nie miał wpływu na odpowiednie ustawienie bębnów. Zatem rezultat gry był nieprzewidywalny dla grającego, a tym samym gry miały charakter losowy (art. 2 ust. 5 u.g.h.), zawierając jednocześnie element losowości. Sąd pierwszej instancji podzielił też twierdzenie organów obu instancji, że ujawnione w lokalu urządzenia były automatami do gier hazardowych w rozumieniu art. 2 ust. 3-5 u.g.h., gdyż cechuje je cel komercyjny, gry mają charakter losowy, a automaty umożliwiały bezpośrednią wypłatę wygranych lub rozpoczęcie nowej gry za punkty uzyskane tytułem wygranej w poprzedniej grze. Niespornie, skarżący nie posiadał któregokolwiek z dokumentów legalizujących jego działania (art. 6 i art. 7 u.g.h.), i nie wykazał, że przed udostępnieniem automatów w lokalu, zadośćuczynił obowiązkowi jego rejestracji stosownie do art. 23a u.g.h. Zdaniem WSA, na podstawie akt nie było wątpliwości, że skontrolowane automaty były automatami do gier w rozumieniu u.g.h. Odnosząc się do wykładni pojęcia "urządzający" gry Sąd pierwszej instancji uznał, że wyrażenie to należy rozumieć szeroko, jako obejmujące podmiot podejmujący aktywne działania, czynności dotyczące zorganizowania i prowadzenia przedsięwzięcia w zakresie gier hazardowych (eksploatacji automatów), w znaczeniu art. 2 ust. 3 i ust. 5 u.g.h. Zdaniem WSA, urządzanie gier na automatach obejmuje nie tylko fizyczne ich prowadzenie, ale także inne działania, polegające na zorganizowaniu i pozyskaniu odpowiedniego miejsca do zamontowania urządzenia, przystosowania go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego automatu nieograniczonej liczbie graczy, utrzymywanie automatu w stanie stałej aktywności, umożliwiającej jego sprawne funkcjonowanie, wypłacanie wygranych, związane z obsługą urządzenia czy zatrudnieniem odpowiednio przeszkolonego personelu i ewentualnie jego szkolenie. Przy czym czynności te nie muszą być wykonywane łącznie przez jeden podmiot. Stąd też sankcja z art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h. może zostać nałożona na więcej niż jeden podmiot, w sytuacji, gdy każdemu z nich można przypisać cechy "urządzającego gry" na tym samym automacie w tym samym miejscu i czasie. Sąd pierwszej instancji miał na uwadze, że ze zgromadzonego materiału dowodowego w postaci zeznań świadków pracowników lokalu wynika, że skarżący w sposób aktywny uczestniczył w urządzaniu gier na automatach poza kasynem gry, gdyż dostarczył automaty do lokalu jak i je w nim zainstalował poprzez podłączenie do sieci elektrycznej. Posiadał klucze do automatów, pobierał gotówkę znajdującą się wewnątrz urządzeń, przeliczał ją. Dokonywał "zasypywania" urządzeń w monety 5 zł w celu realizacji wypłaty gotówki przez urządzenia. Osobiście dokonywał wypłaty wygranej pieniężnej bezpośrednio graczom. WSA ocenił jako zasadne uznanie takich czynności skarżącego za aktywne uczestnictwo w urządzaniu gier hazardowych. Dostarczenie i podłączanie urządzeń zapewniło dostęp graczom do automatów, odbieranie pieniędzy z automatów jak i ich zasilanie gotówką zapewniło ciągłość przebiegu gier na automatach, powodowało utrzymywanie automatów w stałej aktywności umożliwiając ich sprawne funkcjonowanie i wypłacanie wygranych. Zatem wykonywane przez skarżącego czynności pozostawały w bezpośrednim związku przyczynowo – skutkowym z przeprowadzaniem gier na automatach. Ponadto podejmowane czynności związane z rozliczeniem gotówki świadczą o tym, że skarżący sprawował nadzór nad eksploatacją i użytkowaniem automatów. WSA nie zgodził się ze stanowiskiem skarżącego co do tego, że wykonywał on jedynie typowe obowiązki serwisowe tj. obowiązki związane z naprawą czy konserwacją sprzętu. Skarżący pomimo wielokrotnych zobowiązań nie przedstawił umowy, która łączyła go z E.. Ponadto podnoszone w skardze okoliczności, że brak jest dowodów na to, że skarżący był prawnym dysponentem automatów, czy że nie ustalał reguł gry, nie zatrudnił pracowników w ani ich nie szkolił, nie mogły, zdaniem Sądu pierwszej instancji, przesądzać o braku możliwości uznania go za podmiot urządzający grę. Odnosząc się do zarzutu wydania zaskarżonej decyzji na podstawie przepisów ustawy o grach hazardowych, której projekt nie został notyfikowany i które w konsekwencji są bezskuteczne i nie mogą być podstawą do wymierzania kar, WSA wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny uchwałą z 16 maja 2016r. o sygn. akt II GPS 1/16 jednoznacznie rozstrzygnął wątpliwości dotyczące stosowania ustawy o grach hazardowych i nakładania kar pieniężnych za urządzanie gier poza kasynem. Przyjął, że art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 612, ze zm.) nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. UE. L z 1998 r. Nr 204, s. 37, ze zm.), którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy. Urządzający gry na automatach poza kasynem gry, bez względu na to, czy legitymuje się koncesją lub zezwoleniem - od 14 lipca 2011 r., także zgłoszeniem lub wymaganą rejestracją automatu lub urządzenia do gry - podlega karze pieniężnej, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Oceniając przeprowadzone w sprawie postępowanie WSA stwierdził, że organy nie uchybiły art. 122 i 187 § 1, art. 180 § 1 i art. 191 O.p. i dołożyły wszelkich starań, by dokładnie ustalić stan faktyczny sprawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny, podjęto wszelkie działania zmierzające do ustalenia stanu faktycznego sprawy. W odniesieniu do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej polegających na niepodjęciu przez organ podatkowy wszelkich działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w odniesieniu do faktycznych czynności podejmowanych przez stronę w stosunku do automatów w do gier, co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego uznania, iż jest podmiotem urządzającym gry na automatach poza kasynem gry, w sytuacji gdy jedynie współpracował z podmiotem, który takie gry urządzał; w tym w szczególności zaniechanie przeprowadzenia wniosków dowodowych zawartych w piśmie skarżącego z dnia 14 lipca 2020 r., Sąd pierwszej instancji wskazał, że do wniosków tych organ odniósł się szczegółowo w postanowieniu z dnia 6 sierpnia 2020 r., natomiast skarżący nie wskazał powodów zaskarżenia postanowienia dowodowego. Dodatkowo we wniosku z dnia 14 lipca 2020 r. wnosił m.in. o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania dysponenta lokalu – M. A. a na okoliczność współpracy z H. a także o przeprowadzenie dowodu z umowy zawartej pomiędzy dysponentem lokalu a H.. WSA stwierdził, że ustalenie wskazanych przez skarżącego okoliczności jest nieistotne dla niniejszej sprawy podzielając stanowisko organu w tym zakresie. Natomiast co wniosków dowodowych o przeprowadzenie dowodów odnośnie zatrudnienia skarżącego WSA wskazał, że w toku postępowania organ pierwszej instancji podjął wszelkie możliwe starania mające na celu przeprowadzenie dowodów na powyższe okoliczności, jednak skarżący nie przedstawił ani umowy o pracę ani innych dowodów na okoliczność jego zatrudnienia a przede wszystkim na okoliczność zakresu jego obowiązków w E.. Odnosząc się natomiast do wniosku o przesłuchanie świadka: M. A. na okoliczność ustalenia, kto wstawił automaty do lokalu, i kto je serwisował, kto ich doglądał, na czym polegała ich obsługa, osób z ramienia H. Sp. z o.o. w S. mogących mieć wiedzę w sprawie na okoliczność tego, kto wstawił automaty do lokalu, kto je serwisował i obsługiwał, WSA wskazał, że okoliczności te zostały przez organy wyjaśnione, gdyż z zebranego materiału dowodowego w postaci zeznań świadków - pracowników dysponenta lokalu wynika, że to skarżący wraz z kierowcą przywiózł automaty do lokalu, osobiście je wniósł i podłączył do prądu, a ponadto że dokonywał zasypywania urządzeń w monety 5 - złotowe jak i opróżniał automaty ze środków pieniężnych, dokonywał ich napraw, posiadał klucze do tych urządzeń oraz przywoził środki pieniężne na wypłatę wygranych i przekazywał je graczom. Prawidłowo zatem organ uznał, że przeprowadzenie dowodu z przesłuchań świadków na okoliczność ustalenia kto wstawił automaty do lokalu, kto je serwisował, kto ich doglądał, na czym polegała ich obsługa była bezzasadna, gdyż okoliczność, na którą dany dowód miał zostać przeprowadzony, został już dostatecznie wykazany za pomocą innych dowodów. Skarżący zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie: 1. prawa materialnego, tj. art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 91 w zw. z art. 6 ust. 1 i 14 ust. 1 u.g.h. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na bezpodstawnym wymierzeniu skarżącemu kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem, mimo braku notyfikacji projektu ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych wymaganego przez art. 8 ust. 1 oraz art. 1 pkt 11 Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. i w konsekwencji zastosowanie przepisów technicznych, które wobec braku notyfikacji są bezskuteczne i nie mogą być podstawą wymierzania kar wobec jednostek w świetle orzeczenia TSUE z dnia 19 lipca 2012 r., a tym samym prowadzenie postępowania z naruszeniem art. 121 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.; dalej: O.p.), 2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 133 § 1 O.p. w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 2 oraz art. 91 u.g.h. poprzez skierowanie decyzji wymierzającej karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry do podmiotu niebędącego urządzającym gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., 3. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122 i art. 187 § 1 O.p. przez złamanie zasady zupełności postępowania dowodowego poprzez pominięcie faktu, że nie ustalono osoby, która wstawiła automaty do gry do lokalu, nie ustalono, czy pracownicy lokalu obsługiwali automaty, kto je serwisował, kto ich doglądał, na czym polegała ich obsługa, a przede wszystkim nie ustalono zakresu obowiązków skarżącego związanych z obsługą automatów zabezpieczonych w lokalu oraz zakresu informacji udzielonych skarżącemu na temat funkcjonowania ww. automatów, zwłaszcza w kontekście legalności ich użytkowania, 4. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 187 § 1 art. 122 O.p. polegające na niepodjęciu przez organ podatkowy wszelkich działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w odniesieniu do faktycznych czynności podejmowanych przez stronę w stosunku do automatów do gier, co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego uznania, że jest podmiotem urządzającym gry na automatach poza kasynem gry, w sytuacji gdy jedynie współpracował z podmiotem, który takie gry urządzał, 5. prawa materialnego, tj. art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 14 ust. 4 u.g.h. poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji zastosowanie polegające na wymierzeniu kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry w stosunku do skarżącego, w sytuacji gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów w świetle dokonanych ustaleń faktycznych prowadzi do wniosku, iż czynności strony, jako osoby jedynie prowadzącej kontakt z podmiotem, który takie gry urządzał, nie mogą być zakwalifikowane jako wypełniające pojęcie urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Mając na uwadze wnoszący skargę kasacyjną wniósł o uchylenie wyroku w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku, Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach, stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. W odniesieniu do zarzutów dotyczących art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. i przepisów z nim powiązanych, poprzez ich zastosowanie pomimo braku notyfikacji Komisji Europejskiej projektu ustawy zgodnie z art. 1 pkt 11 i art. 8 ust. 1 dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998 r. ogólnie wskazać należy, kwestia ta została jednak ostatecznie rozstrzygnięta uchwałą NSA z 16 maja 2016 r. sygn. akt II GPS 1/16, w której orzeczono, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych. NSA uznał również, że nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 u.g.h. Odnosząc się do relacji istniejącej pomiędzy art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jako normy sankcjonującej, a art. 14 ust. 1 u.g.h., jako normy sankcjonowanej, dopuszczającej prowadzenie gier na automatach wyłącznie w kasynach gry, NSA wskazał w uchwale, że istotne dla możliwości zastosowania normy sankcjonującej w kontekście wymogu notyfikacji jest zbadanie w warunkach konkretnej sprawy, czy podmiot prowadzący działalność regulowaną ustawą o grach hazardowych w ogóle poddał się działaniu zasad określonych tą ustawą - w tym zwłaszcza zasad określonych w jej art. 14 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 - czy też przeciwnie, zasady te zignorował w ten sposób, że np. działalność tę prowadził pomimo, że ani zezwolenia, ani koncesji na prowadzenie kasyna gry nigdy nie posiadał, ani też nie ubiegał się o nie (pkt 5.3 uzasadnienia uchwały). Z wywodów NSA wynika, że podmiot, który świadomie urządza gry na automatach bez uczynienia zadość jakimkolwiek warunkom określonym w ustawie o grach hazardowych (posiadanie koncesji, zezwolenia wydanego na podstawie przepisów obowiązujących wcześniej, rejestracji automatu), nie może powoływać się skutecznie na argument o technicznym charakterze art. 14 ust. 1 u.g.h. i braku skuteczności tego przepisu, a w konsekwencji na argument braku podstaw do zastosowania w tego rodzaju okolicznościach sankcji z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. (por. pkt 5.5 uzasadnienia uchwały). Z uzasadnienia projektu ustawy o grach hazardowych wynika, że głównym celem wprowadzenia nowych rozwiązań w ustawie o grach hazardowych było pilne zwiększenie ochrony społeczeństwa, zwłaszcza osób młodych oraz porządku i bezpieczeństwa publicznego przed negatywnymi skutkami hazardu oraz walka z tzw. szarą strefą w dziedzinie hazardu i przeciwdziałanie m.in. praniu brudnych pieniędzy. Nie ulega więc wątpliwości, że odstąpienie od możliwości urządzania gier na wszelkich automatach z elementami losowości poza kasynami gry jest uzasadnione ważnym interesem publicznym. Przepisy ustawy o grach hazardowych wprowadzają rozwiązania zmierzające do osiągnięcia celu w postaci ochrony interesu publicznego, a ograniczenie dopuszczalności urządzania gier na automatach do kasyn gry służy realizacji tego celu. Zakaz organizowania gier poza kasynami gry nie jest nadmiernym ograniczeniem, pozostawia bowiem możliwość prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie urządzania gier na automatach, ograniczając jedynie liczbę miejsc oraz liczbę automatów i poddając je ściślejszej kontroli. Przepisy techniczne mogą stanowić przeszkody w handlu między państwami członkowskimi, a przeszkody te dopuszczalne są tylko wówczas, gdy są niezbędne, aby spełnić wymogi nadrzędne, których przestrzeganie leży w interesie ogólnym. Z tego zatem względu uznać należało, że przepis art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, mimo wprowadzenia ograniczenia mogącego wpływać na swobodę przepływu towarów nie jest sprzeczny z przepisami unijnymi. Podsumowując, w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały jakiekolwiek podstawy do odmowy zastosowania w stosunku do skarżącego art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 14 ust. 1 u.g.h., co oznacza, że wymierzenie kary na tej podstawie było co do zasady możliwe. Uwzględniając z kolei datę czynu za jaki przypisano stronie skarżącej odpowiedzialność z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, tj. [...] lutego 2017 r., należy również zauważyć, że w dniu 5 listopada 2014 r. Polska notyfikowała Komisji Europejskiej projekt ustawy o zmianie ustawy o grach hazardowych (numer powiadomienia 2014/0537/PL-H10). Projekt ustawy obejmował także art. 14 ust. 1, który otrzymał brzmienie: "Urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, w tym turniejów gry pokera, gier w kości oraz gier na automatach jest dozwolone wyłącznie w kasynach gry na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy". Porównanie brzmienia art. 14 ust. 1 w wersji pierwotnej i wersji przyjętej w projekcie ustawy zmieniającej pozwala na stwierdzenie, że w istocie treść art. 14 ust. 1 nie uległa zmianie w zakresie możliwości urządzania gier na automatach. Mimo nadania mu zmodyfikowanego brzmienia utrzymano zakaz urządzania gier na automatach poza kasynami gry. W tej sytuacji jest to argument całkowicie niweczący wszelkie zastrzeżenia strony, która wiąże brak możliwości zastosowania art. 89 u.g.h. ze stwierdzonym uprzednio technicznym charakterem normy z art. 14 ust. 1 tej ustawy. W konsekwencji problem technicznego charakteru art. 14 ust. 1 u.g.h. nie ma znaczenia w niniejszej sprawie. Chybione są także zarzuty kwestionujące przypisaną skarżącemu cechę urządzającego gry na automatach i w związku z tym ukaranie go za to. W art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. ustawodawca operuje pojęciem "urządzającego gry", które nie doczekało się dotychczas definicji legalnej. Podmiotem, wobec którego może zostać zastosowana odpowiedzialność administracyjna za omawiany delikt, jest więc każdy, kto urządza grę na automatach w niedozwolonym do tego miejscu, a więc poza kasynem gry. Pojęcie "urządzania gier na automatach poza kasynem gry" musi niewątpliwie zawierać element działania czynnego w postaci organizowania (także współorganizowania) gier na automacie, przy czym czynności wypełniających tę definicję może być wiele np. pozyskiwanie miejsca do zamontowania automatu, przystosowanie go do jego działania, umożliwienie dostępu do automatu osobom grającym, utrzymywanie automatu w stanie aktywności umożliwiającej granie, wypłacanie wygranych, czynności związane z obsługą takiego urządzenia, jego serwisowaniem, czy także zatrudnianie przeszkolonego personelu. Przypisanie odpowiedzialności wymaga zatem, po pierwsze, stwierdzenia urządzania gier na automacie, a więc działania co do zasady czynnego, po drugie, prowadzenia tego procederu poza kasynem gry. Możliwa jest przy tym odpowiedzialność za dany delikt więcej niż jednej osoby, co ma zazwyczaj miejsce w przypadku istniejącego poddziału obowiązków w ramach przedsięwzięcia dotyczącego urządzania gier na automatach (wyraźnego lub dorozumianego). Na aprobatę zasługują ustalenia organów, zaakceptowane przez WSA, dotyczące udziału skarżącego w urządzaniu gier na automatach poprzez zasadniczo utrzymywanie automatów w stanie aktywności umożliwiającej granie (poprzez wrzucanie monet), przeliczanie wyjmowanych pieniędzy, wypłacanie wygranych bezpośrednio graczom, odbieranie informacji o awarii automatów. To skarżący posiadał klucze do automatów w celu ich otwarcia, a gdy te zostały zabrane przez służbę celną, przywiózł kolejne automaty do lokalu, wniósł je z pomocą i sam je podłączył i włączył. Nie jest też tak, że skarżący przez świadków tych nie został zidentyfikowany z powodu braku znajomości jego nazwiska. Skarżący został bowiem świadkom okazany na tablicy poglądowej i rozpoznany. Skarżący w skardze kasacyjnej stwierdził, że postępowanie wyjaśniające powinno zostać uzupełnione poprzez m.in. dalsze przesłuchania świadków, jednakże nie wskazuje jakie to okoliczności miałyby zostać w wyniku tego ujawnione, natomiast jeżeli zarzut procesowy miałby zostać uznany za skuteczny w postępowaniu kasacyjnym (poprzez przyznanie, że WSA dokonał błędnej kontroli działalności administracji publicznej poprzez zaakceptowanie jej ustaleń) skarżący kasacyjnie musiałby wykazać wpływ forsowanych uchybień na wynik sprawy. Tego w skardze kasacyjnej zabrakło. Co więcej, fakt serwisowania i utrzymywania automatów w stanie pozwalającym na ich używanie (poprzez dopełnianie monetami) został przyznany przez samego skarżącego. Okoliczności te prawidłowo zostały uznane za podstawę ustaleń faktycznych i jako takie zaaprobowane przez Sąd pierwszej instancji w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Odwołując się do źródeł tychże ustaleń obrazujących działania i czynności podejmowane przez skarżącego w celu umożliwienia oraz tworzenia warunków do urządzania gier na automatach, nie sposób jest twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie doszło do niezasadnego przypisania skarżącemu deliktu, o którym mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., a także do niezasadnego nałożenia na niego kary pieniężnej za urządzenie gier na kontrolowanych automatach, skoro w świetle przedstawionych argumentów – w tym przedstawionego rozumienia pojęcia "urządzającego gry" – nie może budzić wątpliwości, że skarżący powinien być – i zasadnie za takiego został uznany – adresatem decyzji stanowiącej przedmiot kontroli w rozpatrywanej sprawie. O stanowisku przeciwnym nie sposób zasadnie wnioskować na podstawie argumentów osadzonych na gruncie podejścia do spornej w sprawie kwestii przez sądy powszechne w sprawach karnych. Przede wszystkim dlatego, że zakresowo, odpowiedzialność administracyjna za naruszanie warunków urządzania gier na automatach oraz odpowiedzialność karna za urządzanie gier hazardowych nie wykluczają się wzajemnie. Odpowiedzialność karno-skarbowa oparta jest na z gruntu odmiennych przesłankach niż odpowiedzialność za delikt administracyjny. O ile pierwsza z nich, oparta jest za zasadzie winy – którą można przypisać osobie fizycznej – to druga oparta jest już na przesłance obiektywnego naruszenia prawa. Ponadto, o ile główną funkcją odpowiedzialności karnej jest funkcja represyjna, czyli odwet za popełniony czyn zabroniony, to główną funkcję odpowiedzialności administracyjnej stanowi funkcja szeroko pojętej prewencji, której mogą towarzyszyć również inne jeszcze funkcje. Ponadto – co nie mniej istotne – podnieść należy, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku w sprawie P 32/12 stwierdził, że art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h. w zakresie, w jakim zezwalają na wymierzenie kary pieniężnej osobie fizycznej, skazanej uprzednio prawomocnym wyrokiem na karę grzywny za wykroczenie skarbowe z art. 107 § 4 k.k.s., są zgodne z wywodzoną z art. 2 Konstytucji RP zasadą proporcjonalnej reakcji państwa na naruszenie obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Prowadzi to do wniosku, że orzekając w sprawie o nałożenie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, organ administracji nie jest zwolniony z obowiązku dokonywania własnych ustaleń faktycznych oraz własnej ich oceny, co podlega kontroli sądu administracyjnego w sprawie ze skargi na decyzję nakładającą wymienioną karę pieniężną. Słusznie zatem wskazują organy, co zaakceptował WSA, że skarżący tworzył warunki do sprawnego funkcjonowania procederu urządzania gier na automatach, poprzez przywiezienie i podłączenie automatów, utrzymywanie ich sprawności i gotowości (wsypywanie pieniędzy), wypłacanie wygranych. W tej sytuacji ziściły się przesłanki odpowiedzialności skarżącego za urządzanie gier na automatach poza kasynem. Wobec braku zasadności zarzutów skargi kasacyjnej, skargę kasacyjną należało oddalić na podstawie art. 184 p.p.s.a. O koszach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.). NSA uwzględnił to, że pełnomocnik organu, który nie występował przed Sądem pierwszej instancji, sporządził w terminie odpowiedź na skargę kasacyjną oraz wziął udział w rozprawie przed Sądem kasacyjnym.