II OSK 1657/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosków S. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi kasacyjnej S. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 stycznia 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 2388/24 w sprawie ze skargi S.P. na postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 2 sierpnia 2024 r., nr KG-CU-VIII.4224.40.2024 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego postanawia: 1. odrzucić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku, 2. odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 2 sierpnia 2024 r., nr KG-CU-VIII.4224.40.2024.

S. P. (skarżący, cudzoziemiec) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 2 sierpnia 2024 r., nr KG-CU-VIII.4224.40.2024, w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 listopada 2024 r., sygn. akt IV SA/Wa 2388/24, po rozpoznaniu wniosku skarżącego, odmówił wstrzymania wykonania ww. postanowienia organu. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 31 stycznia 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 2388/24, oddalił skargę cudzoziemca na postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 2 sierpnia 2024 r., nr KG-CU-VIII.4224.40.2024. Pismem z dnia 7 maja 2025 r. skarżący złożył skargę kasacyjną od ww. wyroku. W petitum środka zaskarżenia strona zawarła wniosek o "wstrzymanie wykonalności zaskarżonego wyroku albowiem jego wykonanie wywoła nieodwracalne skutki polegające na deportacji skarżącego, a w konsekwencji narazić ją może na potencjalną utratę zdrowia lub/i życia", natomiast w jego uzasadnieniu wniosek o "wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji albowiem jej wykonanie wywoła nieodwracalne skutki polegające na deportacji skarżącej do Indonezji, a co następnie skutkować będzie możliwym zagrożenie jej życia lub co najmniej zdrowia", który Naczelny Sąd Administracyjny potraktował, z uwagi na przedmiot kontroli w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jako wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2025 r., sygn. akt II OZ 1138/25, oddalił zażalenie skarżącego na ww. postanowienie Sądu Wojewódzkiego z dnia 6 listopada 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego kasacyjnie o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny nie został wyposażony w prawo wstrzymania wykonania orzeczenia (wyroku lub postanowienia) wojewódzkiego sądu administracyjnego, zaskarżonego skargą kasacyjną. Przepisy przewidują jedynie możliwość wstrzymania wykonania prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego w wypadku wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego (art. 284 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że brak jest podstawy prawnej do wstrzymania wykonania wyroku, którego dotyczy skarga kasacyjna złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Brak jest również innych przepisów w p.p.s.a., jak również w ustawach szczególnych, które pozwalałyby na wstrzymanie wykonania nieprawomocnego wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadku wniesienia od tego wyroku skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt I OSK 774/19). Wobec tego, skoro strona w skardze kasacyjnej zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, to wniosek taki należało odrzucić jako niedopuszczalny. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z wnioskiem takim można wystąpić także na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej (zob. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07). Jednocześnie w myśl art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności, wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Sąd administracyjny może zatem zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie. Podstawą do podjęcia takiego orzeczenia jest zmiana okoliczności sprawy i w ramach tej zmiany zaistnienie jednej z przesłanek uzasadniających zastosowanie ochrony tymczasowej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2018 r., sygn. akt II OZ 633/18). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący kasacyjnie nie wykazał by w niniejszej sprawie do takiej zmiany okoliczności, w rozumieniu ww. art. 61 § 4 p.p.s.a., doszło. Wnoszący skargę kasacyjną, podobnie jak w poprzednim postępowaniu wpadkowym, mającym za przedmiot udzielenie ochrony tymczasowej, nie uprawdopodobnił, że w stosunku do niego zachodzą przesłanki wynikające z art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja przywołana obecnie w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania aktu stanowi powielenie uprzednio prezentowanego stanowiska (we wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia zawartym w skardze do WSA), które zostało już ocenione przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 sierpnia 2025 r., sygn. akt II OZ 1138/25. Wobec braku podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 4 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 2 sentencji postanowienia.