II OZ 610/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. i D.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 895/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi K. P. i D.K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 26 lutego 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 895/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K.P. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że K.P. i D. K. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 9 lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału z dnia 9 kwietnia 2024 r. skarżące zostały wezwane do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie po 100 zł, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwania skarżące K. P. i D.K. złożyły wnioski o przyznanie prawa pomocy, które zostały rozpoznane odpowiednio postanowieniem i zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 27 listopada 2024 r. o sygn. akt VII SPP/Wa 421/24 i VII SPP/Wa 422/24 przez odmowę przyznania K. P. prawa pomocy, zaś wniosek D. K. pozostawiono bez rozpoznania. Następnie Sąd postanowieniami z dnia 17 stycznia 2025 r. utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcia referendarza sądowego. Wobec powyższego zarządzeniem z dnia 17 stycznia 2025 r. Sąd wezwał skarżące do wykonania prawomocnych zarządzeń Przewodniczącego Wydziału z dnia 9 kwietnia 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie po 100 zł, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania powyższe, wraz ze stosownymi pouczeniami o konsekwencjach ich niewykonania, zostały skutecznie doręczone skarżącym K. P. i D. K. odpowiednio w dniach 4 lutego 2025 r. i 3 lutego 2025 r. Zatem siedmiodniowy termin do dokonania powyższej czynności bezskutecznie upłynął skarżącym odpowiednio z dniem 11 lutego 2025 r. i z dniem 10 lutego 2025 r. Pomimo tego, do dnia podjęcia niniejszego rozstrzygnięcia, skarżące nie uiściły wymaganych wpisów od skargi. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) odrzucił skargę. Zażaleniem K. P. i D. K. zaskarżyły powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie natomiast do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Z powyższych przepisów wynika, że zasadą jest obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma (skargi). Wyjątki od takiego obowiązku wymieniają przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i są to przedmiotowo-podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 p.p.s.a. i następne). W niniejszej sprawie skarżące nie były zwolnione z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi z mocy przepisów powołanej wyżej ustawy i nie zostały zwolnione z tego obowiązku na podstawie orzeczenia sądu, pomimo wszczęcia postępowań w przedmiocie prawa pomocy w związku z wydaniem przez Sąd pierwszej instancji zarządzeń z dnia 9 kwietnia 2024 r. wzywających je do uiszczenia wpisu sądowego od ich skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 lutego 2024 r. nr [...]. Postanowieniami z dnia 17 stycznia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 421/24 i VII SPP/Wa 422/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny utrzymał bowiem w mocy rozstrzygnięcia referendarza sądowego z dnia 27 listopada 2024 r., którymi odmówiono przyznania K. P. prawa pomocy i pozostawiono bez rozpoznania wniosek D. K. o przyznanie prawa pomocy. Wobec powyższego w wykonaniu zarządzenia z dnia 17 stycznia 2025r. (k. 35) wezwano skarżące do wykonania prawomocnych zarządzeń z dnia 9 kwietnia 2024 r. wzywających do uiszczenia przedmiotowego wpisu od skargi w kwocie po 100 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Z akt sprawy wynika, że pomimo powyższego wezwania skarżące nie wykonały prawomocnego zarządzenia z 9 kwietnia 2024 r. Sąd I instancji prawidłowo w tych okolicznościach przyjął, że skarżące nie uzupełniły braku fiskalnego skargi i na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. Nie znajdując w tych okolicznościach usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.