III OZ 367/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 24 kwietnia 2025 r. sygn. akt III SA/Gl 735/24 o wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w sprawie ze skargi M. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 13 sierpnia 2024 r. nr SKO.IP/41.11/106/2024/13607 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: oddalić zażalenie.

Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarządzeniem z 24 kwietnia 2025 r. sygn. akt III SA/Gl 735/24 wydanym w sprawie ze skargi M. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 13 sierpnia 2024 r. nr SKO.IP/41.11/106/2024/13607 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania, na podstawie art. 234 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) dalej zwanej "p.p.s.a." wezwał skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem w wysokości 100 zł, stosownie do § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. poz. 1090), dalej zwanego: "rozporządzeniem". Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonego zarządzenia. Wskazał, iż złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, starannie wypełnił urzędowy druk PPF i przedstawił wszelkie niezbędne informacje i dowody. Przedstawiając własną sytuację majątkową wskazał, że okoliczności te przedstawiają za zasadnością wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone zarządzenie jest prawidłowe. Stosownie do art. 214 § 1 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Ponadto w myśl art. 220 § 1 p.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. Z powyższych przepisów wynika zasada odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego, zaś odstępstwo od tej zasady może mieć miejsce w przypadkach określonych w ustawie (M. Niezgódka-Medek [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, LEX el. 2019, komentarz do art. 214). Jednym z takich przypadków jest możliwość przyznania stronie prawa pomocy, uregulowanego w art. 243 – 262 p.p.s.a., drugim zaś zwolnienie z mocy ustawy, zgodnie z art. 239 - 242 p.p.s.a. Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 13 sierpnia 2024 r. nr SKO.IP/41.11/106/2024/13607 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od pisma informacyjnego Wójta Gminy [...] w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, co oznacza, że rozpatrywana sprawa nie mieści się w katalogu określonym w art. 239 § 1 p.p.s.a. Jednocześnie skarżącemu nie zostało przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z 14 kwietnia 2025 r. sygn. akt III SPP/Gl 175/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z 22 stycznia 2025 r. odmawiające skarżącemu przyznania prawa pomocy. Oznacza to, iż sprawa rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy została ostatecznie rozstrzygnięta, zaś strona postępowania nie jest uprawniona do podważania prawomocnego postanowienia w tym przedmiocie w drodze zażalenia na wezwanie do uiszczenia opłaty kancelaryjnej. Jednocześnie Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach prawidłowo określił wysokość opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.