Ts 115/18

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 19 kwietnia 2021 r. Pozycja 77 POSTANOWIENIE z dnia 3 grudnia 2020 r. Sygn. akt Ts 115/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Zielonacki, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej M. K. P. w sprawie zgodności: 1) art. 18 3e w związku z a rt . 18 3d , a nadto w związku z art. 18 3a – a rt. 18 3c ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kode ks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 917, ze zm. ) , jak też w związku z art. 17 ust. 3, w związku z art. 17 ust. 1 i 2, art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 1 u st. 1 i art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania (Dz. U. z 2016 r. poz. 1219, ze zm. ) w zakresie, w jakim „w treści przepisu art. 18 3e k.p. (tj. w żadn ym jego fragmencie istniejącym [§ 1 i 2 ] , ani też dodatkowym, nie zawartym w nim paragrafie) nie wprowadzono (pominięto) zapisu, że do przypadków, o których mowa w § 1 i 2 tegoż artykułu ma zastosowanie przepis art. 18 3d k.p., a zatem, że w przypadku naruszenia przez pracodawcę określonego w art . 18 3e § 1 i 2 k.p. zakazu działań odwetowych, poszkodowanemu tymi działaniami pr acownikowi przysługuje prawo do ods zkodowania z art. 18 3d k.p.” , z art. 2 w związku z art. 18, art. 24, art. 30, art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1 oraz art. 32 w związku z art. 2, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 24, art. 30, art. 45 ust. 1, art. 64 i art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) art. 18 3e § 1 w związku z art. 18 3d ustawy – Kodeks pracy , rozumianego w ten sposób, „że odwetowo traktowani p rzez pracodawców pracownicy (art. 18 3e § 1 k.p.), to znaczy których w retorsji za skorzystanie przez nich z uprawnień przysługujących z tytułu naruszenia zasady równ ego traktowania w zatru - dnieniu niekorzystn ie potraktowano, skorzystanie z tych uprawnień st ało się dla nich powodem wszelkiego rodzaju negatywnych konsekwencji lub stanowiło przyczynę uzasadniającą wypowiedzenie przez pracodawcę stosun - ku pracy lub jego rozwiązanie bez wypowiedzenia, nie są osobami, wobec których pracodawca narusz ył zasadę rów neg o traktowania w z atrudnieniu, mającymi prawo do o dszkodowania określonego w art. 18 3d k.p. (t j. w wyso - kości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, ustalane na podsta - wie odrębnych przepisów)” , z art. 24 w związku z art. 2, art. 30, art. 45 ust . 1 , art. 71 ust. 1 oraz art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2, art. 18, art. 30, art. 45 u st. 1, art. 71 ust. 1 oraz art. 31 ust. 3 w związku z art. 2, OTK ZU B/202 1 Ts 115/18 poz. 77 2 art. 18, art. 21 ust. 1 , art. 30, art. 45 ust. 1, art. 64 ust. 1 i 3 i art. 71 ust. 1 Konstytucji; 3) art. 18 3e § 1 w związku z art. 18 3d ustawy – Kodeks pracy , rozumianego w ten sposób, „że odwetowo traktowani przez pracodawców pracownicy (art. 18 3e § 1 k.p.), któ rym w retor sji za skorzystanie przez nic h z uprawnień przy - sługujących z tytuł u nar uszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu niekorzystnie potraktowano, skorzystanie z tych uprawnień stało się dla nich powodem wszelkiego rodzaju negatywnych konsekwencji lub stanowiło przyczynę uzasadniającą wypowiedzenie przez pracodaw cę sto sunku pracy lub jego rozwiązanie bez wypowiedzenia, nie są osobami, wobec których pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w z atrudnieniu, mającymi prawo do odszkodowania określonego w art. 18 3d k.p. (t j. w wysokości nie niższej niż minimalne w ynagro dzenie za pracę, ustalane na podstawie odrębnych przepisów), podczas gdy odwetowo traktowane osoby pozostające w niepracowniczym za trudnieniu, które skorzystały z uprawnień przysłu - gujących z tytułu naruszen ia zasady równego traktowania zaliczane są d o kate gorii osób, wobec których zasada równego traktowania została naruszo - na, mających prawo do kwotowo w swych górnych granicach nieograni czo - nego odszkodowania według zasad kodeksu cywilnego [art. 17 ust. 1 w związku z art. 17 ust. 3 i art. 13 ust. 1 oraz art. 13 ust. 2 oraz art. 1 ust. 1 i art. 2 ust. 2 ustawy wdrożeniowej]” , z art. 32 w związku z art. 2, art. 18, art. 24, art. 30, art. 4 5 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1 oraz art. 64 ust. 2 w zwią - zku z art. 2, art. 18, art. 24, art. 30, art. 32, art. 45 u st. 1, art. 64 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji; 4) art. 53 § 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 60 z danie pierwsz e, art. 30 § 1 pkt 2 i 3 ustawy – Kodeks pracy i art. 61 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 23 kwie - tnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1 025, ze zm. ) w związku z art. 300 ustawy – Kodeks pracy , rozumianego w ten sposób, że „ rozwią - zanie przez pracodawcę w okresie wypowiedzenia (art. 60 zdanie pierwsze k.p.) umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia w trybie art. 53 § 1 pkt 1 li t. b k .p. w związku z art. 30 § 1 pkt 3 k.p. jest po d względem prawnym skuteczne i nie narusza zasady prior tempore potior iure nawet w wypadku, gdy prac ownik wcześniej rozwiązał [tj. jako pierwszy, z wyprze - dzeniem pracodawcy skutec znie doręczył mu oświa dczenie o wypowiedzeniu – art. 61 § 1 zdanie pierwsze k.c. w związku z art. 300 k.p.] z tymże pracodawcą stosunek pracy za wypowiedzeniem (art. 30 § 1 pkt 2 k.p.) ” , a nadto ro zumianego w ten sposób, że „ w powyższych wypadkach nie stosuje się zasady prior t empore p otior iure, ponieważ nie wynika ona z żadnego przepisu prawa pracy i wobec tego nie ma powyż sza zasada prawa zastosowania w stosunkach pracy” , z art. 2 w związku z art. 7, art. 8, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 24, art. 30, art. 31, art. 32, art. 4 5 ust. 1, art. 64, art. 71, art. 178 ust. 1 oraz art. 8 w związku z art. 2, art. 7, art. 18, art. 24, art. 30, art. 31, art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 7 1 ust. 1, art. 178 ust. 1, art. 193, a także art. 64 w związku z art. 2 , art. 18, art. 21 ust. 1 , art. 30 , art. 31 ust. 3, art. 3 2, art. 45 ust. 1, art. 71 ust. 1, jak też art. 31 ust. 3 w związku z art. 2, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 30, art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1 Konstytucji; 5) art. 102 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks p o stępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.) , rozumianego w t en sposób, że „ w wy pa - dkach gdy strona przegryw ająca dotknięta jest chorobą i brakiem pracy, to OTK ZU B/202 1 Ts 115/18 poz. 77 3 oko licznoś ć tego rodzaju nie wystarcza do teg o, aby sąd nie obciążył jej w og óle koszta mi albo zasądził od strony przegrywającej tylko część kosztów” , z art. 2, w związku z art. 7, art. 8, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 24, art. 30, art. 31, art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1, art. 178 ust. 1 oraz art. 8 w związku z a rt. 2, art. 7, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 24, art. 30, art. 31 , art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1, art. 178 ust. 1, art. 193, a także art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2, art. 18, art. 30, art. 31 ust. 3, art. 45 ust . 1, art. 7 1 ust. 1, jak też art. 31 ust. 3 w związku z art. 2, art. 18, art. 21 ust. 1 , art. 30, art. 45 ust. 1, art. 64 ust. 1 i 3, art. 71 ust. 1 Konstytucji, a także art. 32 w zwią - zku z art. 2, art. 18, art. 2 1 ust. 1, art. 30, art. 31 ust. 3, art. 45 ust. 1, art . 64, art. 71 ust. 1, art. 178 ust. 1 Konstytucji, p o s t a n a w i a: 1) nadać skardze konst ytucyjnej dalszy bieg w części dotyczącej badania zgod ności : a) art. 53 § 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 60 z danie pierwsze, art. 30 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dn ia 26 czerwca 1974 r. – Kode ks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 917, ze zm. ) i art. 61 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2 018 r. poz. 1025, ze zm. ) w związku z art. 300 ustawy – Kodeks pracy , rozumianeg o w ten spo sób, że „ rozwiązanie przez pracodawcę w okresie wypowiedzenia (art. 60 zdanie pierwsze k.p.) umowy o pracę bez za chowania okresu wypowiedzenia w trybie art. 53 § 1 pkt 1 lit. b k .p. w związku z art. 30 § 1 pkt 3 k.p. jest po d względem prawnym sk uteczne i n ie narusza zasady prior tempore potior iure nawet w wypadku, gdy pracownik wcześniej r ozwiązał [tj. jako pierwszy, z wyprzedzeniem pracodawcy skutecznie doręczył mu oświadczenie o wypowiedzeniu – art. 61 § 1 zdanie pierwsze k.c. w związku z art. 300 k.p.] z tymż e pracodawcą stosunek pracy za wypowiedzen iem (art. 30 § 1 pkt 2 k.p.) ” , a na dto rozumianego w ten sposób, że „ w powyższych wypadkach nie stosuje się zasady prior tempore potior iure, ponieważ nie wynika ona z żadnego przepisu prawa pracy i wobec teg o nie ma powyż sza zasada prawa zasto - sowania w stosunkach pracy” , z art. 2 w związku z art. 7, art. 8, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 24, art. 30, art. 31 , art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71, art. 178 ust. 1 oraz art. 8 w związku z art. 2, art. 7, art . 18, art. 24, art. 30, art. 31, art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1, art. 178 ust. 1, art. 193, a także art. 64 w związku z art. 2, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 30, art. 31 ust. 3 , art. 32, art. 45 ust. 1, art. 71 u st. 1, jak też art. 31 ust . 3 w związku z art. 2, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 30 , art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; b) ar t. 102 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. po z. 1360, ze zm.) , rozumianego w ten sposób, że „ w wypadkach gdy strona przegryw ająca dotknięta jest chorobą i brakiem pracy, to okoliczność tego rodzaju nie wystarcza do tego, aby sąd nie obciążył jej w ogóle kosztami albo zasądził od strony przegrywającej tylko częś ć kosztów” , z art. 2, w związku z art. 7, art. 8, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 24, art. 30, art. 31, art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1, art. 178 ust. 1 oraz art. 8 w związku z art. 2, art. 7, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 24, art . 30, art . 31, art. 32, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1, art. 178 ust. 1, art. 193, a także art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2, art. 18, art. 30, art. 31 ust. 3, art. 45 ust. 1, art. 71 ust. 1, jak też art. 31 ust. 3 w związk u z art. 2, art. 18, art. 21 ust. 1, art. 30, art. 45 ust. 1, art. 64 ust. 1 i 3, art. 71 ust. 1 Konstytucji, a także art. 32 w związku z art. 2, art. 18, art. 21 ust. 1, a rt. 30, art. 31 ust. 3, art. 45 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1, art. 178 ust. 1 Kon stytucji; OTK ZU B/202 1 Ts 115/18 poz. 77 4 2) odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu w pozostałej części . UZA S ADNIENI E 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunał u Konstytucyjnego 23 lipca 2018 r. (data nadania) M. K. P. (dalej: skarżąca), reprezentowana przez radc ę prawnego u stano wionego pełnomocnikiem z wyboru, wystąpiła z żądaniem przytoczonym w kompa - rycji niniejszego postanowienia . 2. Skarga konstytucyjna została wniesiona w związku z następującym stanem faktycznym: W pozwie skierowanym przeciwko swojemu pracod awcy (Narodo wemu Funduszowi Zdrowia – Oddzi ałowi Wojewódzkiemu w K. ) skarżąca zażądała odszkodowania za okres wypo wiedzenia z tytułu odwołania od rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z przyczyn przez nią niezawinionych i o uznanie tego roz wiązan ia stosunku prac y za dokona- ne z naruszeniem prawa. Skarżąca wystąpiła ponadto o zasądzenie na jej rzecz odszkodowa- nia z tytułu stosowania przez pracodawcę d ziałań odwetowych (tj. rozwiązania umowy o pra- cę bez wypowiedzenia z przyczyn niezawinionych p rzez skarżącą , art. 18 3e § 1 w związku z art. 18 3d ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, Dz. U. z 2018 r. poz. 917, ze zm.; dalej: k.p. ) za skorzystanie przez nią z uprawnień przysługujących z tytułu naruszen ia zasady równego traktowania w zatru dnieniu oraz zasądzeni a kosztów zastępstwa p rocesowe- go według norm przepisanych. Wyrokiem z 13 wrze śnia 2017 r. (sygn. akt […] ) Sąd Rejonowy w S. – V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił powództwo i orzekł o kosztach zastępstwa proce- sowego (zasą dził od skar żącej na r zecz pozwa nego 3960 zł) . W związku z roszczeniem skar- żącej dotyczącym zasądzenia odszkodowania z tytułu rozwiązania stosunku pracy bez wypo- wie dzenia, sąd stwierdził, że pracodawca dokonał tej czynności na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 l it. b k.p. (długotrwał a choroba sk arżącej, trwająca dłużej niż łączny okres pobieranego z tego tytułu wynagrodzenia, zasiłku oraz świadczenia rehabilitacyjnego), bez naruszenia przepisów o rozwiązywaniu stosunku pracy i bez naruszenia zasad współżycia społ ecznego. W stosunku do drugiego – sformułowanego w pozwie roszczenia – Sąd stwierdził, że rozwiązanie przez pracodawc ę stosunku pracy ze skarżącą na podstawie a rt. 53 § 1 pkt 1 lit. b k.p. nie było dzia- ła niem odwetowym pracodawcy, lecz skorzystaniem przez niego z możliwości roz wiązania stosunku pracy w tym trybie po upływie okresu ochronnego. Sąd Okręgowy w K. – IX Wydział Pracy wyrokiem z 22 marc a 2018 r. (sygn. akt […] ) oddalił apel ację skarżącej i rozstrzygnął o kosztach zastępstwa procesowego w postę- po waniu odwoławczym (zasą dził od skarżącej na rzecz pozwa nej 1470 zł). Orzeczenie to, wskazane p rzez skarżącą jako ostateczne w rozumieniu art. 7 9 ust. 1 Konstytucji, zostało jej do ręczone wraz z uzasadnieniem 23 kwietnia 2018 r. Od wyroku Sądu Okręgowego s karżąca wniosła skargę kasacyjną. Trybunał ustalił z urzędu, że s prawa został a wpisana pod sygn. akt […] , a następnie przeniesiona do repertorium o sygn. akt […] . 3. Zdaniem skarżącej zakwestionowany w skardze art. 18 3e k.p. w związku ze wskazanymi w peti tum skargi przepisami, przez to, że nie zawiera odesłania do art. 18 3d tej ustawy narusza po pierwsze, „zasady poprawnej (rzetelnej), opartej na poszanowaniu reguły równego traktowania podmiotów prawa legislacji, w tym dekodowanej z tegoż artykułu zasady o kreśloności przepisów p rawa, a nad to zasady zaufania obywatela do organów pra - wodawczych państwa i stanowionego przez nie prawa” (art. 2 Konstytucji) w związku z „pra - w[em] do równego i niedyskryminacyjnego traktowania przez władze publiczne” (art. 32 OTK ZU B/202 1 Ts 115/18 poz. 77 5 Konsty tucji) , prawem do sądu rozumi anym jako prawo do skutecznej i należytej ochrony sądowej (art. 45 ust. 1 Konstytucji) , prawem „do bezpiecznej i korzystającej na równi z innymi własności i innych praw majątkowych, do których na zasadzie lege non distinguente zalicz a się też prawo do przyszłej, nieposiadanej aktualnie, ale oczekiwanej własności (też: innych praw majątkowych), która może być naruszona tylko w drodze ustawy, bez naruszenia jednak jej istoty” (art. 64 Konstytucji) , prawem do ochrony małżeństwa i r odziny skarżącej (art. 18 i art. 71 ust. 1 Konstytucji). Po drugie, prawo „do tego, aby władza prawodawcza, (…) tworzyła takie prawo rangi ustawowej, którego immanentną cechą byłoby poszanowanie i uwzględnienie zasady równości, traktując na równi, a zatem według jednakowej miary tych adresatów danej ustawy, którzy są względem siebie podobni (…)” m.in. w związku z wynikająca z art. 30 Konstytucji zasadą godności , w związku z prawe m obywateli do domagania się od organów państwa realnego zapewnienia ochrony i opieki w treści aktów normatywnych małżeństwa i rodziny (art. 18 i art. 71 ust. 1 Konstytucji). Zaskarż ony art. 18 3e w związku art. 18 3d k.p . rozumiany w sposób wskazany w petitum skargi narusza po pierwsze, m.in. prawo do „skutecznej ochrony pracy, świa dczonej przez pracownika (…) na rzecz prac odawcy” (art. 24 Konstytucji) w związku z zasadami zaufania obywateli do państwa i s tanowionego przez nie prawa, a t akże sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytu cji). Po drugie, m.in. prawo do „ochrony własnośc i pracow niczej” (art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 1 Konstytucji) oraz innych praw majątkowych (art. 64 ust. 1 Konstytuc ji). Po trzecie, m.in. prawo do „stanowienia przez prawodawc ę (art. 10 ust. 2 Konstytucji ) ta kiego prawa ustawowego, które w przypadku koniecz ności o graniczenia własności i innych praw majątkowych temu obywatelowi (pracownikowi) przysługujących i przez niego oczeki - wanych (spodziewanych) powyższe ogranic zenia określa w drodze ustawy w sposób jasny, klarowny i jednoznaczny , a nadto bez naruszeni a istoty tego prawa własności i innych praw majątkowych” (art. 64 ust. 3 Konstytucji). Po czwarte, zasadę proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji). Podda ne kontroli Trybunału art. 53 § 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 60 zdanie pier - wsze, art. 30 § 1 pkt 2 i 3 k.p. i art. 61 § 1 z danie pierwsze ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025, ze zm.) w związku z art. 300 k.p., a także 102 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kod eks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. po z. 1360 , ze zm. ; dalej: k.p.c. ) naruszają natomia st według skarżącej „prawo do skute czniej - szego i silniejszego ( potior iure ) w porówn aniu z prawami innych osób (np. pracodawców) korzystania ze swego prawa podmiotowego (np. wypowiedzenia stosunku pracy) w p rzy - padk u, gdy z tego prawa podm iotowego ta pierwsza osoba (np. pracownik – skarżąca ) skorzy - stała wcześniej ( prior tempore ), aniżeli ze swego prawa podmiotowego (np. do rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia) uczyniła użytek druga z tych osób (np. pra codawca )” (art. 2 Konstytucji ) , prawo „do tego, aby wydawane przez władzę sądowniczą prawomocne orzeczenie było sprawiedliwe” (art. 45 ust. 1 Konstytucji) w związku z prawem „ do tego, aby (…) [w sprawie skarżącej] przepis art. 2 Konstytucji współstosowany z pozos tałymi (…) normami konstytucyjnymi został bezpośrednio zastosowany (…)” (art. 7, art. 8 ust. 1 i 2, art. 45 ust. 1 i art. 178 ust. 1 Konstytucji) w związku m.in. z prawem „do takiego sądu, który rozpatrując (…) (art. 45 ust. 1 Konstytucji) wydałby s prawied liwy wyrok” t j. taki, który „uwzglę dniałby w stosunkach pracy konstytucyjną zasadę prior tempopre potior iure ”. Norma ta – jak zarzuciła skarżąca narusza także „wolność do skutecznego wypowiedzenia stosunku pracy”, „prawo do równej ochrony własności i inny ch praw majątkowych związanych z prawem do wynagrodzenia za pracę do czasu zakończenia stosunku pracy na wybranych przez siebie warunkach” (art. 32 i art. 64 ust. 2 Konstytucji), a także „prawo do skutecznej ochron y praw majątkowych małżeństwa i rod ziny” ( art. 18 w związku z art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 1 i 3 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji). OTK ZU B/202 1 Ts 115/18 poz. 77 6 Z kolei art. 102 k.p.c. , rozumiany w sposób wskazany w petitum , narusza zdaniem skarżącej wynikające z zasady zaufania obywatela do państwa „prawo do oczekiwani a przez każdego człowieka, w tym skarżącą i wymagania od pracodawcy, aby stanowione przez niego prawo (art. 10 ust. 2 Konstytucji) nie stanowiło czynnika dla obywatela nadmiernie zaskakującego, tj. wytwarzającego w nim poczucie zagrożenia jego bezpieczeńst wa oraz tworzącego jedynie pozór i iluzoryczność ochrony praw, w tym uprawnień majątkowych przysługujących danym podmiotom” (art. 2 Konstytucji) , „prawo do tego, aby organy wykonujące w Rzeczp ospolitej Polskiej władzę sądowniczą (art. 10 ust. 2 Konstytucji ) w ram ach prawa do sprawiedliwego sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji) w wydawanych przez siebie wyrokach urzeczywistniały zasady sp rawiedliwości społecznej (…), prawo do tego aby sądy, sprawujące w Rzeczypospolitej Polskiej wymiar sprawiedliwości (art. 175 ust. 1 Kon - sty tucji ) i wydające w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej wyroki (art. 174 Konstytucji) czyniły to metodą niez awisłości (…)” (art. 8 ust. 1 i 2 Konstytucji), prawo do tego, aby własność i inne prawa majątkowe podlegały skutec znej ochronie (art. 21 ust. 1 w związku z art. 64 Konstytucji) , i żeby ogranicze nie korzystania z tych praw nie naruszało ich istoty (art. 31 ust. 3 Konstytucji), a także „prawo do tego, aby [skarżąca] jako osoba przegrywająca proces i podmiot, któremu odmówiono dobrodziejstw a proceso wego z art. 102 k.p.c. była na równi traktowana z innymi osobami znajdującymi się w podobnej sytuacji” , tj. pozostającymi bez pracy (art. 32 Konstytucji) . 4. W związku z postępowaniem kasacyjnym Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z 15 listopad a 2018 r. zawiesił postępowanie do czasu rozpoznania sprawy przez Sąd Naj- wyższy. 5. Postanowieniem z 18 września 2019 r. (sygn. […] ) Sąd Najwyższy odmówił przy- jęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, w związku z tym Trybunał podjął zawieszone postę- powanie. Trybuna ł Kons tytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 li stopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p. TK), skarga konstytucyjna p odlega wstępnem u rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Na etapie wstępnej kontroli Trybunał Konstytucyjny bada, czy spełnia ona wymogi formalne, o których mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz w przepisach u.o.t.p.TK. 2. Analizowana skarga konstytucyjna spełni a przesła n ki nadania jej dalszego biegu w czę ści, w jakiej kwestionuje zgodność z Konstytucją art. 53 § 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 60 z danie pierwsze, art. 30 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 917, ze zm.; obe cnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1040; dalej: k.p.) i art. 61 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 23 kwietni a 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025, ze zm.) w związku z art. 300 k.p., a także w części, w jakiej podnosi niekonstytucyjność a rt. 102 u stawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm. ; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm. ). 2.1 . Skargę konstytucyjną sporządził radca prawny, który przedłożył stosowne pełnomocnictwo. 2.2 . Skarżą ca wyczerpała przysługującą jej drogę prawną, ponieważ wyrok Sądu Okręgowego w K. z 22 marca 2018 r. (sygn. akt […] ) jest prawomocny i nie przysługują od niego zwyczajne środki zaskarżenia. OTK ZU B/202 1 Ts 115/18 poz. 77 7 2.3 . Dochowany został trzymiesięczny termin wniesienia skar gi zas trzeżony w art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK. Powyższe orzeczenie zostało doręczone skarżącej 23 kwietnia 2018 r., natomiast skarga została wniesiona do Trybunału Konst ytucyjnego 23 lipca 2018 r. 2.4 . Skarżąca wskazała, jakie konstytucyjne prawa o raz w jaki sposó b zostały – jej zdaniem – naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK), a także uzasadniła sformułowane w skardze zarzuty (art. 53 ust. 1 pkt 3 u .o.t.p. TK). 2.5 . Z uwagi na to, że skarga konstytucyjna spełnia wymagania przewidziane w u.o.t.p.TK, a nie zach odzą okoliczności określone w art. 61 ust. 4 tej ustawy, to – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p.TK – zasadne jest nadanie jej w tym zakres ie dalszego biegu. 3. W pozostałym zakresie analizowana skarga nie spełnia przesłanek przekazania jej do meryto rycz nej oceny. 3.1. Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone, ma prawo, na zasadach określonych w ustawie, wnieść skargę do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy lub i nne go aktu normatywnego, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji. W związku z tym art. 53 ust. 1 u.o.t.p.TK stanowi, że skarga konstytucyjna zaw iera m.in.: określenie kwestionowanego przepisu ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o wolnościach lub prawach albo obowiązkach skarżącego określonych w Konstytucji i w stosu nku do którego skarżący domaga się stwierdzenia niezgo dności z Konstytucją (pkt 1); wskazanie, która konstytucyjna wolność lub prawo skarżącego, i w jaki sposób – zdaniem skarżącego – zostały naruszone (pkt 2), a także uzasadnienie zarzutu niezgodności kwe sti onowanego przepisu usta wy lub innego aktu normatywnego ze wskazaną konstytucyjną wolnością lub prawem skarżącego, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie (pkt 3). 3.2. Skarżąca poddała kontroli Trybunału art. 18 3e m.in. w związku z art. 18 3 d k.p. Pierwszy z nich stanowi, że skorzystanie przez pracownik a z uprawnień przysługujących z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu nie może być podstawą niekorzystnego traktowania pracownika, a także nie może powodować wobec niego j ak ichkolwiek negatywnych kon sekwencji . Nie może zwłaszcza stanowić przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie przez pracodawcę stosunku pracy lub jego rozwiązanie bez wypowiedzenia, a także stosowania go odpowiednio do pracownika, który udzielił w jakiej - kolwie k formie wsparcia pracownikowi korzystającemu z uprawnień przysługujących z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu. Drugi natomiast określa skutki naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu. Stwierdza bowiem, że osoba, wobec kt órej pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, ma prawo do odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, ustalane na podstawie odrębnych przepisów. 3.3. Skarżąca kwestionuje art. 18 3e k.p. (w związku ze w skazanymi w petitum przepisami) w zakresie, w jakim nie zawiera on odesłania do art. 18 3d k.p. (a przez to uniemożliwia uzyskanie odszkodowania), „w przypadku naruszenia przez pracodawcę określonego w art. 18 3e § 1 i 2 k.p. zakazu działań odwetowych (…)”. Skarżąca kwestionuje także rozumienie art. 18 3e § 1 k.p. (w związku art. 18 3d k.p.) w zakresie, w jakim odnosi się do odwetowo traktowanych pracowników. OTK ZU B/202 1 Ts 115/18 poz. 77 8 3.4. W związku z powyższym Trybunał zwraca uwagę, że w sprawie, w związku z którą została wniesiona a n alizowana skarga konstytucyjna, w yrokiem z 22 marca 2018 r. (sygn. akt […]) Sąd Okręgowy w K. , oddalając apelację skarżącej od wyroku Sądu Rejonowego w S. z 13 września 2017 r. (sygn. a kt […] ), prawomocnie orzekł o tym, że – po pierwsze – rozwiązanie prze z pracodawcę stosunku pracy ze skarżącą bez wypowiedzenia , nie naruszało przepisów o rozwiązywaniu stosunku pracy i zasad współżycia społecznego, a po drugie – że czynność ta nie była działaniem odwetowym pracodawcy, l ecz skorzy - staniem przez niego z możliw o ści rozwiąza nia stosunku pracy w tym trybie po upływie okresu ochronnego. 3.5. Trybunał zauważa, że zakwestionowane w skardze przepisy nie były podstawą dołączonych do skargi orzeczeń w takim zakresie, w jak im wskazuje skarżąca. Również z uzasadnienia sk argi jednoznacznie wynika, że niekonstytucyjności art. 18 3e k.p. skarżąca upatruje w zakresach wskazanych w petitum skargi. 3.6. Z uwagi na jednoznaczne brzmienie art. 79 ust. 1 Konstytucji – jak przypomina Trybunał – a także wymagania sformułowane w art. 53 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 u.o.t.p. TK, a by uznać skargę konstytucyjną za dopuszczalną, musi występować ścisła relacja (związek) pomiędzy treścią orzeczenia, zaskarżonym przepisem aktu normatywnego , a postawionym zarzutem niezgodności tego przepisu z o kreślon ą normą konstytucyjną. W analizowanej sprawie – z uwagi na p owyższe – tego typu relacja nie zachodzi. Okoliczność ta jest – zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p.TK – podstawą odmowy nadania rozpatrywanej skardze konstytucyjnej w tym zakresie dalszego bie g u. W tym stanie rzeczy należało postanowić jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącej przysługuje prawo wniesienia zażalenia na punkt 2 powyższego postanowienia w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.