Ts 131/18

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 20 maja 2020 r. Pozycja 1 41 POSTANOWIENIE z dnia 15 stycznia 20 20 r. Sygn. akt Ts 131/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Zbigniew Jędrzejewski , po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej FTK Spółki z o.o. w upadłości likwidacyjnej w sprawie zgodności: 1) art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe ( Dz. U. Nr 60, poz. 535, ze zm. ) w zakresie, w jakim „przewiduje jedynie możliwość wysłuchania dłużnika”, 2) art. 27 ust. 1 ustawy przywołanej w punkcie pierwszym w zakresie, w jakim „przewiduje jako zasadę rozpoznawanie spraw o ogłoszenie upadłości na posiedzeniu niejawnym”, 3) art. 51 ust . 2 ustawy przywołanej w punkcie pierwszym w zakresie, w jakim „przewiduje skuteczność i natychmiastową wykonalność postanowienia o ogłoszeniu upadłości”, 4) art. 33 ust. 2 i 3 ustawy przywołanej w punkcie pierwszym w zakresie, w jakim „wyłączają możliwość wniesienia nadzwyczajnych środków zaskar - żenia” z art. 21 oraz art. 22 w związku z: art. 64 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 1 i 2, art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 1 i 2, art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej , p o s t a n a w i a: 1) nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg w zakresie , w jaki m kwestionuje zgodność art. 30 ust. 1, art. 27 ust. 1 oraz art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe ( Dz. U. Nr 60, poz. 535, ze zm. ) z art. 21 oraz art. 22 w związku z: art. 64 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 1 i 2, art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 1 i 2, art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu w pozostałym zakresie . U ZASADNIENI E W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybun ału Konstytucyjnego 24 sierpnia 2018 r. (data nadania) FTK Spółka z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w K (dalej: OTK ZU B/2020 Ts 131/18 poz. 1 41 2 skarżąca), reprezentowana przez adwokata ustanowionego pełnomocnikiem z wyboru, wystąpiła z żądaniem na tle następującego stanu faktyc znego. Sąd Rejonowy w L . z siedzibą w Ś . IX Wydział Gospodarczy dla spraw upadło - ściowych i restrukturyzacyjnych , postanowieniem z 23 stycznia 2018 r. (sygn. akt […] ), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela Banku Polskiej Spółdzielczości S.A. z siedzibą w W . , ogłosił upadłość skarżącej . Na to postanowienie skarżąca wniosła zażalenie do Sądu Okręgowego w L . IX Wy - dział Gospodarczy, który oddalił zażalenie postanowieniem wydanym na posiedzeniu niejawnym 22 maja 2018 r. (sygn. akt […] ). Przedmiotem skargi jest zarzut naruszeni a – wskutek zastosowania przez sąd kwestio - nowan ych w skardze przepis ów ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe ( Dz. U. Nr 60, poz. 535, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 498 , ze zm. ; dalej: u.p.u. ) , wynikającego lub wynikającej z : 1) art. 21 Konstytucji – „zasady ochrony własności” , 2) art. 22 Konstytucji – wolności gospodarczej przez ograniczenie „ możliwości pełnego udziału w postępowaniu upadłościowym stron tego postępowania, a w szczególności dłużnika”, 3) w związku z art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji – „prawa do własności i warunków do równego traktowania podmiotów, którym prawo to przysługuje”, 4) w związku z art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji – prawa skarżącej „ do ró wnego traktowania przez władze publiczne i zakazu dyskryminacji z jakiejkolwiek przyczyny, polegające na ograniczeniu jej pozycji prawnej i bezzasadnym uprzywilejowaniu podmiotów kierujących wniosek o ogłoszenie upadłości”, 5) art. 45 ust. 1 Konstytucji – „prawa do sprawiedliwego i jawnego rozpoznania sprawy ”, 6) art. 77 ust. 1 i 2 Konstytucji – prawa do wynagrodzenia szkody , jaka została wyrzą - dzona skarżącej przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej, 7) art. 78 Konstytucji – zasady dwuin stancyjności postępowania przez „wprowadzenie zasady natychmiastowej wykonalności pierwszo - instancyjnego orzeczenia o ogłoszeniu upadłości”. Skarżąca wskazała , że na podstawie art. 27 ust. 1 u.p.u. postanowienie o ogłoszeniu upadłości wydano na posiedzeniu niejawnym bez udziału spółki, której wniosek dotyczy, ponieważ zgodnie z art. 30 ust. 1 u.p.u. wysłuchanie dłużnika może nastąpić jedynie wyjątkowo. Postanowienie to stało się skuteczne i wykonalne z dniem jego wy dania (art. 51 ust. 2 u.p.u. ). Natomiast kwestionowany art. 33 ust. 2 i 3 u.p.u. uniemożliwia skarżącej wniesienie od postanowienia Sądu Okręgowego skargi kasacyjnej lub skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Zdaniem skarżącej , została ona pozba - wiona swoich konstytucyjnych wolności i praw w postępowaniu o ogłoszenie jej upadłości. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 1 sierpnia 2019 r., skarżąc a – na podstawie art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o or ganizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) – został a wezwan a do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej. Pismem z 14 sierpnia 2019 r. (data nadania) skarżąc a – dochowując przewid zianego prawem terminu – odpowie - dział a na doręczone jej zarządzenie . Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ; dalej: u.o.t.p. TK), skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Na OTK ZU B/2020 Ts 131/18 poz. 1 41 3 etapie wstępnej kontroli Trybunał Konstytucyjny bada, czy skarga spełnia przesłanki, o których mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz w przepisach u.o.t.p. TK. 2. Skarga konstytucyjna w części, w jakiej kwestionuje konstytucyjność art. 30 ust. 1, art. 27 ust. 1 oraz art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe ( Dz. U. Nr 60, poz. 535, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 498 , ze zm. ; dalej: u.p.u. ) spełnia wymogi formalne wynikające z art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz z przepisów u. o.t.p. TK w stopniu uzasadniającym nadanie jej dalszego biegu. Skarżąca wyczerpała przysługującą jej drogę prawną, ponieważ postanowienie Sądu Okręgowego w L . IX Wydział Gospodarczy z 22 maja 2018 r. (sygn. akt […] ) było ostatecznym orzeczeniem wydanym w sprawie objętej wniesioną skargą (art. 79 ust. 1 Konstytucji). Dochowany został również trzymiesięczny termin wniesienia skargi konsty - tucyjnej (art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK). Skarżąca udokumentowała datę doręczenia tego orzeczenia (art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o. t.p. TK), od którego nie wniesiono nadzwyczajnego środka zaskarżenia (art. 53 ust. 1 pkt 6 u.o.t.p. TK). Skarga przedstawia stan faktyczny sprawy (art. 53 ust. 1 pkt 4 u.o.t.p. TK) oraz argumenty uprawdopodobniające zarzut naruszenia – wskutek zastosowania art. 30 ust. 1, art. 27 ust. 1 oraz art. 51 ust. 2 u.p.u. – konstytucyjnych praw i wolności skarżącej (art. 53 ust. 1 pkt 1 - 3 u.o.t.p. TK). Skarga nie jest też oczywiście bezzasadna (art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK). Skargę konstytucyjną złożył w imieni u skarżącej adwokat, który załączył stosowne pełnomocnictwo szczególne (art. 44 ust. 1 i art. 53 ust. 2 pkt 3 u.o.t.p. TK). Dlatego , na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p. TK, Trybunał Konstytucyjny nadał dalszy bieg s kardze konstytucyjnej w zakresie, w jakim kwestionuje konstytucyjność art. 30 ust. 1, art. 27 ust. 1 oraz art. 51 ust. 2 u.p.u. 3 . W części, w jakiej skarżąc a kwestionuje konstytucyjność art. 33 ust. 2 i 3 u.p.u. w zakresie, w jakim „wyłączają możliwość wniesienia nadzwyczajnych środków zaskar - żenia” , skarga nie spełnia wskazanego w art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK wymogu określenia kwestionowanego przepisu aktu normatywnego, na podstawie którego ostatecznie orzeczono o konstytucyjnych wolnościach lub prawach skarżącej. Zgodnie z art. 33 ust. 2 i 3 u.p.u., o d postanowienia sądu drugiej instancji nie przysługuje ani skarga kasacyjna, ani skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawo - mocnego orzeczenia. Postanowieniem Sądu Okręgowego – wskazanym w skardze jako ostateczne orze - czenie wydane w sprawie objętej wniesioną skarg ą – oddalono zażalenie skarżącej na posta - nowienie Sądu Rejonowego o ogłoszeniu jej upadłości. Postanowienie Sądu Okręgowego nie dotyczyło prawa do wniesienia skargi kasacyjnej lub skargi o stw ierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Z tego względu art. 33 ust. 2 i 3 u.p.u. nie stanowił y podstawy tego postanowienia ( zob. postanowienie pełnego składu z 10 marca 2015 r. sygn. SK 65/13, OTK ZU nr 3/A/2015, poz. 35 ). Dlatego , na pods tawie art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p. TK, Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze w zakresie, w jakim kwestionuje konstytucyjność art. 33 ust. 2 i 3 u.p.u. 4. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. OTK ZU B/2020 Ts 131/18 poz. 1 41 4 P O U C Z E N I E Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na pkt 2 powyższego postanowienia, w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.